Grinex kripto birjasının bağlanması Rusiya iqtisadiyyatına ciddi ziyan vuracaq

Grinex fəaliyyətini dayandırdı: 13 milyon dollarlıq ziyan

Rusiya tərəfindən qadağan olunmuş A7A5 stabilkoininin əsas mübadilə platformalarından biri olan Grinex fəaliyyətini dayandırdığını elan etdi. Platforma Telegram kanalında yayımladığı müraciətdə, 1 milyard rubl (təxminən 13 milyon dollar) məbləğindəki kiberhücum nəticəsində fəaliyyətini dayandırdığını bildirdi.

Müraciətdə hücumun "düşmən dövlətlərin kəşfiyyat xidmətlərinin iştirakına işarə edən xüsusiyyətlərə" malik olduğu qeyd edildi. Hücumun "müxtəlif dövlətlərin xüsusi xidmətlərinə xas olan qeyri-adi səviyyəli resurs və texnologiyalarla" həyata keçirildiyi iddia edildi.

Rusiya iqtisadiyyatına ciddi ziyan

Grinex-in bağlanması, Rusiya iqtisadiyyatına ciddi ziyan vurdu. 2025-ci ildə A7A5 üzrə 100 milyard dollarlıq əməliyyat həcmini təmin edən platformanın fəaliyyətinin dayandırılması, Rusiya iqtisadiyyatının qadağan olunmuş sisteminə böyük zərbə vurdu.

"Grinex-in fəaliyyətinin dayandırılması, ölkənin qadağan olunmuş iqtisadiyyat infrastrukturuna ciddi ziyan vurdu. Bu, həm kiberhücumun özündən, həm də rus şirkətlərinin rublu beynəlxalq valyutaya çevirmək üçün istifadə etdikləri platformanın itirilməsindən qaynaqlanır."
Nik Harris, CryptoCare CEO

Grinex nədir və nə üçün vacibdir?

Grinex, əvvəllər qadağan olunmuş Garantex mübadilə platformasının davamçısıdır. Bu platformalar, 2022-ci ildə Ukraynaya hücumundan sonra Rusiya iqtisadiyyatına qarşı tətbiq olunan sanksiyaların təsirini azaltmaq məqsədilə yaradılmışdı.

Grinex, xüsusilə A7A5 stabilkoini üzrə əməliyyatların həyata keçirilməsində vacib rol oynayırdı. Bu stabilkoin, qadağan olunmuş şirkətlərə beynəlxalq əməliyyatlar aparmaq üçün istifadə edilirdi.

2025-ci ilin avqust ayında isə ABŞ, Avropa və Böyük Britaniya rəsmiləri, həmçinin A7A5-in emissiya şirkəti olan Old Vector ilə birlikdə Grinex-i də sanksiyaya məruz qoymuşdular. Qərb rəsmiləri, bu platformanın "qlobal bank sistemi ətrafında fəaliyyət göstərən kölgə iqtisadiyyatın" bir hissəsi olduğunu bildirmişdilər.

Rusiya iqtisadiyyatının gələcəyi: İki mümkün senari

Uzmanlara görə, Rusiya iqtisadiyyatına qarşı tətbiq olunan sanksiyalar ölkənin iqtisadiyyatına ciddi təsir göstərir. Rusiya prezidenti Vladimir Putin, ölkənin ÜDM-nin 2025-ci ilin yanvar və fevral aylarında 1.8% azaldığını bildirdi. Bu rəqəmlərin yaxın gələcəkdə dəyişməyəcəyi ehtimal edilir.

Mütəxəssislər, Rusiya iqtisadiyyatının gələcəyində iki əsas senari olduğunu qeyd edirlər:

• Uzunmüddətli eniş: İqtisadiyyatın tədricən zəifləməsi və struktur problemlərin artması.
• Şok eniş: Kəskin iqtisadi tənəzzül, valyuta böhranı və ya digər kəskin iqtisadi problemlər.

"Rusiya iqtisadiyyatı ya uzunmüddətli enişə, ya da şok enişə doğru gedir. Hər iki halda isə ölkə maliyyə fəlakətinə doğru hərəkət edir."
Tomas Nilsson, İsveç hərbi kəşfiyyat xidmətinin rəisi

Ekspertlər, Rusiya iqtisadiyyatının cari neft qiymətlərindən asılı olduğunu, lakin müharibə nəticəsində yaranan infrastuktur ziyanlarının neft ixracatını aşağı salacağını qeyd edirlər. Bu da ölkənin əsas gəlir mənbələrindən birinin itirilməsi deməkdir.