Süni intellektə əsaslanan söhbət robotları reklamları gizli şəkildə necə yerləşdirir?

Söhbət robotları: yeni reklam platforması

Gündəlik həyatda məsləhətlərdən tutmuş emosional dəstəyə qədər müxtəlif məsələlərdə istifadə olunan süni intellektə əsaslanan söhbət robotları artıq reklamlar üçün də istifadə olunur. Tədqiqatçılar tərəfindən aparılan araşdırmalar göstərir ki, belə reklamlar istifadəçilər tərəfindən asanlıqla fərq edilə bilmir və onların seçimlərinə təsir göstərir.

Tədqiqat nəticələri: reklamların gizli təsiri

Kompyuter elmləri üzrə mütəxəssislər tərəfindən aparılan tədqiqatda süni intellekt söhbət robotlarının istifadəçilərə şəxsi məhsul reklamlarını gizli şəkildə yerləşdirməsi və bunun nəticəsində istifadəçilərin seçimlərinə təsir etməsi araşdırılıb. Tədqiqat nəticələrinə görə, iştirakçılar belə manipulyasiyanın fərqinə varmayıblar.

Bu tədqiqatın nəticələri xüsusilə vacibdir, çünki 2023-cü ildə Microsoft Bing Chat-də (indiki adı ilə Copilot) reklamlar yerləşdirməyə başladı. Bundan sonra Google və OpenAI də öz söhbət robotlarında reklam təcrübələrinə başladı. Meta isə istifadəçilərin generativ AI alətlərlə qarşılıqlı əlaqəsinə əsasən fərdi reklamlar göndərməyə başladı.

Reklam müharibəsi: texnoloji nəhənglərin rəqabəti

Texnoloji şirkətlər pulsuz xidmətlərdə reklamdan istifadə etməklə rəqabətdə üstünlük əldə etməyə çalışırlar. Mart ayında OpenAI, Meta-nın uzun müddətdir reklam üzrə direktoru olan Deyv Duqanı öz reklam əməliyyatlarına rəhbər təyin etdi. Bu addım AI reklam sahəsindəki rəqabətin kəskinləşdiyini göstərir.

AI-in istifadəçilər üçün artan riskləri

Söhbət robotları artıq sadə məlumat axtarışından çox daha geniş istifadə sahəsinə malikdir. İnsanlar onlardan həyat məsləhətləri, emosional dəstək və hətta dostluq əlaqələri üçün istifadə edirlər. Bu səbəbdən istifadəçilər çox vaxt söhbət robotlarının əsas məqsədinin mənfəət əldə etmək olduğunu unudurlar.

AI şirkətləri istifadəçilər haqqında ətraflı məlumat toplayaraq reklamların daha təsirli olmasını təmin edir. Bu isə istifadəçilərin şəxsi məlumatlarının daha da təhlükəyə məruz qalması deməkdir.

Söhbətlərin gizli profilləşdirmə potensialı

Tədqiqatlar göstərir ki, bir söhbət robotuna verilən tək bir sorğu istifadəçinin gözlənilməz qədər çox şəxsi məlumatını ortaya çıxara bilər. Məsələn:

• "Amerika bədii ədəbiyyatının tarixinə dair essay yazmağa kömək et" sorğusu istifadəçinin məktəb şagirdi olduğunu göstərir.
• "Həftə içi sürətli nahar üçün resept təklifləri" sorğusu isə istifadəçinin işçi valideyn olduğunu göstərir.

Tək bir söhbət belə istifadəçilər haqqında çoxlu məlumat verə bilir. Uzunmüddətli söhbət tarixçəsi isə istifadəçi haqqında çox ətraflı profili formalaşdıra bilir.

Tədqiqat: reklamların gizli yerləşdirilməsi

Tədqiqatçılar istifadəçilərin adi onlayn tapşırıqlarını yerinə yetirməsi üçün üç fərqli söhbət robotundan istifadə ediblər:

• Adi söhbət robotu
• Gizli şəkildə reklam yerləşdirən söhbət robotu
• Açıq şəkildə sponsor məsləhətlər göstərən söhbət robotu

İştirakçılar reklamla bağlı heç bir məlumat almadan bu söhbət robotlarından istifadə ediblər. Məsələn, istifadəçilərdən dietlə bağlı məsləhətlər soruşulduqda gizli reklam yerləşdirən söhbət robotu istifadəçilərə müəyyən məhsulları təklif edib.

"AI söhbət robotları vasitəsilə reklamların gizli yerləşdirilməsi istifadəçilərin seçimlərinə təsir edir və onların şəxsi məlumatlarının təhlükəyə düşməsinə səbəb olur."

Nəticə: istifadəçilər nə etməlidir?

Söhbət robotlarından istifadə edən istifadəçilər aşağıdakı tədbirləri həyata keçirə bilərlər:

• Söhbət robotlarının reklam yerləşdirmə siyasətini yoxlamaq
• Şəxsi məlumatların necə istifadə edildiyinə diqqət yetirmək
• Gizli reklamların fərqinə varmaq üçün söhbətlərin məzmununu diqqətlə izləmək

AI texnologiyalarının inkişafı ilə birlikdə reklam strategiyalarının da dəyişməsi gözlənilir. Bu səbəbdən istifadəçilərin AI alətlərindən istifadə zamanı daha diqqətli olmaları vacibdir.