10 Ağustos 2025 sabahının erken saatlerinde, Alaska'nın güneydoğusunda yer alan Tracy Arm Fiyordu'nda dev bir dağ kayması meydana geldi. Bu kayma, fiyortun karşı kıyısında 481 metre yüksekliğe ulaşan bir tsunamiye neden oldu. Bu yükseklik, dünyanın en yüksek 14 binasından daha fazla olarak kaydedildi ve oluşan sismik dalgalar küresel çapta ölçüm cihazlarına yansıdı.

Olayın ardından fiyordun suları, seiche adı verilen durgun dalgalarla günlerce çalkalandı. Drone görüntülerinde, buzullarla kaplı fiyordun enkazı arasında kürek çeken bir adamın görüntüleri yer aldı.

Dünyanın En Büyük İkinci Tsunamisi

Bu olay, kaydedilmiş en büyük ikinci tsunami olarak tarihe geçti. Dahası, deprem kaynaklı olmayan en büyük tsunami olma özelliğini taşıyor. Science dergisinde yayımlanan yeni bir araştırma, Tracy Arm kaymasının küresel iklim değişikliğinin bir sonucu olduğunu ortaya koydu. Araştırmaya göre, bu felaketin asıl nedeni, Güney Sawyer Buzulu'nun hızla geri çekilmesiydi.

Çalışmanın lideri ve Calgary Üniversitesi jeomorfoloğu olan Daniel Shugar, durumu şu şekilde açıkladı:

"Bir çocuğun odasını temizlediğini söylediğini, ancak aslında her şeyi dolaba attığını düşünün. Dolabın kapısını açtığınızda her şey yere düşer. İşte buzullar da dağların duvarlarını destekleyen bu dolap kapıları gibiydi."

Shugar'a göre, buzullar fiyordun duvarlarını destekleyerek kaymaların önüne geçiyordu. Ancak son yıllarda buzulların hızla erimesi, bu destek sistemini ortadan kaldırdı ve kayaların çökmesine yol açtı.

İklim Değişikliği ve Ani Felaketler

Araştırmacılar, kaymanın doğrudan nedeninin yağışlar gibi başka faktörler olabileceğini belirtiyor. Ancak iklim değişikliğinin tetiklediği bu sürecin, felaketin oluşmasında kilit rol oynadığı vurgulanıyor. Pensilvanya Üniversitesi'nden buzul bilimci Leigh Stearns, konuyla ilgili şunları söyledi:

"Dik yamaçların, iklim değişikliğinin şiddetlendirdiği faktörlere karşı oldukça hassas olduğunu biliyoruz. Bu faktörler arasında permafrost kaybı, buzulların geri çekilmesi veya topraktaki suyun artması yer alıyor. Genellikle buzulların geri çekilmesini uzun ve sürekli bir süreç olarak düşünürüz, ancak ani felaketlere de yol açabilir."

Stearns, buzulların geri çekilmesinin sadece yavaş bir süreç olmadığını, aynı zamanda ani ve yıkıcı olaylara da neden olabileceğini vurguladı.

Felaketin Olası Sonuçları

Neyse ki, kayma ve tsunami sırasında herhangi bir can kaybı yaşanmadı. Ancak felaketin meydana geldiği sabah, fiyorda turistik kruvaziyer gemilerinin ziyaret programı bulunuyordu. Eğer kayma birkaç saat sonra gerçekleşseydi, sonuçları çok daha trajik olabilirdi. Araştırmacılar, bu tür olayların gelecekte de artabileceği uyarısında bulunuyor.