Meta’nın Ray-Ban AI Gözlük Kullanıcılarına Ait Çıplak Görüntüleri İnceleyen İşçilerine Tepkisi Tepkiden Öteye Geçmedi

Geçtiğimiz şubat ayında, Kenya’daki Meta taşeron şirketi Sama’da çalışan işçiler, İsveç’in Svenska Dagbladet ve Göteborgs-Posten gazetelerine yaptıkları açıklamada, şirketin Ray-Ban AI gözlüklerinin kaydettiği özel ve rahatsız edici görüntüleri incelemek zorunda kaldıklarını belirtti.

İşçilerden bazıları, gözlük kullanıcılarının çıplak olduğunu ya da tuvalette olduklarını gördüklerini ifade ederken, bir diğeri ise bir adamın eşi odada soyunurken kaydedilmiş görüntüleri incelediğini aktardı. Raporlara göre, incelenen görüntüler arasında tam seks sahneleri de bulunuyordu.

Bir çalışan, gazetelere yaptığı açıklamada, “Başka birinin özel hayatına bakıyorsunuz, ancak aynı zamanda sadece işinizi yapmanız bekleniyor” dedi ve ekledi: “Sormaya başladığınız anda işinizden oluyorsunuz.”

İddiaların yayınlanmasının ardından geçen iki ayda Meta’nın tepkisi tartışma yarattı. BBC’nin haberine göre, şirket Sama ile olan tüm sözleşmesini feshetti. Kenya’daki bir işçi sendikası ise bu kararın, çalışanların sesini yükseltmesine karşı bir misilleme olduğunu iddia etti. Meta ise bu iddiayı doğrulamadı ve BBC’ye yaptığı açıklamada, “Sama’nın standartlarımızı karşılamadığı için çalışmayı sonlandırdık” dedi. Aynı zamanda çalışanların iddialarını ciddiye aldıklarını vurguladı.

Meta’nın sözcüsü, “Fotoğraflar ve videolar kullanıcıların özel mülkiyetidir” ifadesini kullanırken, “AI performansını iyileştirmek için insanlar içerikleri inceler ve bunun için kullanıcı onayı alınır” şeklinde konuştu.

Sama ise yaptığı açıklamada, “Sama, Meta dahil tüm müşteri anlaşmalarında gerekli operasyonel, güvenlik ve kalite standartlarını karşılamıştır” dedi ve “Hiçbir şekilde standartlara uyulmadığına dair bir bildirim almamıştık ve yaptığımız işin kalitesi ve bütünlüğünden eminiz” ifadelerini kullandı.

Bu iddialar, AI endüstrisinin ve teknoloji sektörünün karanlık yüzünü bir kez daha ortaya koydu: düşük ücretlerle çalıştırılan yurtdışı işçileri ve arka planda incelenen verilerin boyutu. Sama’daki işçiler, AI modellerinin eğitimi için veri etiketleme adı verilen bir süreçte çalışıyorlardı. Bu süreçte, AI’nın neyi gördüğünü anlaması için elle görüntü ve videolar etiketleniyordu.

Ray-Ban gözlükleri için yapılan bu çalışma, AI’nın daha akıcı çalışmasını sağlamayı hedefliyordu. Ancak aynı zamanda, Meta’nın AI destekli giyilebilir cihazlarının “sapık gözlükler” olarak algılanmasına da yol açtı. Kullanıcıların rızası ya da bilgisi olmadan insanları kaydedebilme potansiyeli, bu algıyı güçlendirdi. Gözlüklerin kayıt yaptığını gösteren ışık var olsa da, bunun devre dışı bırakılabildiği ve birçok kullanıcının ışığı kapatmanın yollarını bulduğu bildirildi. Bazı kullanıcıların ise kayıt yaptıklarının farkında olmadığı iddia edildi.

Bir Sama çalışanı, gazetelere yaptığı açıklamada, “İnsanlar yanlışlıkla kendilerini kaydedebiliyor ve ne kaydettiklerinin farkında olmayabiliyor” dedi.

Bu bomba iddiaların ardından Meta, İngiltere Veri Koruma Ofisi tarafından “endişe verici” olarak nitelendirilen raporlar hakkında sorgulandı. Kenya’daki Veri Koruma Komiserliği de Meta gözlüklerinin gizlilik ihlallerine ilişkin bir araştırma başlatacağını duyurdu. Afrika Tek İşçileri Hareketi temsilcisi Naftali Wambalo ise konuyla ilgili görüşmeler yaptığını belirtti.