İran ile devam eden savaş, küresel petrol arzında tarihi düzeyde bir bozulmaya neden olurken, ABD'de ortalama benzin fiyatları bu hafta 4,50 doların üzerine çıktı. Ancak bu gerilim, Amerikan iş piyasasında henüz ciddi bir yıkıma yol açmadı.
Çalışma Bakanlığı'nın Cuma günü açıklayacağı Nisan ayı istihdam ve işsizlik raporuna göre, ABD'deki şirketler, kar amacı gütmeyen kuruluşlar ve devlet kurumları geçen ay toplamda 65 bin yeni iş ilanı verdi. Bu rakam, Mart ayında kaydedilen 178 binlik artışın oldukça altında kalıyor.
Normal şartlarda aylık 65 bin yeni iş ilanı kayda değer bir artış olarak görülmeyebilir. Ancak şu an olağanüstü dönemler yaşanıyor. Baby Boomer emeklilikleri ve eski Başkan Donald Trump'ın göçmenlik politikaları nedeniyle işgücüne katılım azalıyor ve ekonomi, geçmişe göre daha az yeni işe ihtiyaç duyuyor.
Oxford Economics'ten Matthew Martin'e göre, işsizlik oranının yükselmemesi için her ay gerekli olan yeni iş sayısı olan kırılma noktası artık neredeyse sıfıra yakın. Bu doğrultuda, işsizlik oranının Nisan ayında da düşük seviyede kalan %4,3 olarak gerçekleşmesi bekleniyor.
28 Şubat'ta ABD ve İsrail'in İran'a yönelik saldırılarının ardından Tahran, dünya petrol ve sıvılaştırılmış doğal gaz ticaretinin beşte birinin geçiş noktası olan Hormuz Boğazı'nı kapattı. Bu durum, enerji fiyatlarında ciddi bir artışa yol açarken, küresel ve ABD ekonomik büyüme tahminlerinin aşağı çekilmesine neden oldu.
Ancak bu olumsuzluklar henüz ABD iş piyasasında kendini göstermiyor.
Özel sektörde ücret bordrosu işlemleri yapan ADP, Çarşamba günü yaptığı açıklamada, özel sektör işverenlerinin Nisan ayında 109 bin yeni iş ilanı verdiğini duyurdu. ADP'nin verileri, Cuma günü açıklanacak resmi rakamlar için güvenilir bir gösterge olmasa da, bu artış Ocak 2025'ten bu yana kaydedilen en yüksek seviye oldu. Ayrıca Salı günü yayınlanan verilerde, işten ayrılan veya işini kaybedenleri çıkarmadan önceki brüt işe alım rakamlarının Mart ayında son iki yılın en yüksek seviyesine ulaştığı belirtildi.
Ekonomiye bu yılki vergi iadesi çekleri de destek veriyor. Geçen yıl Trump yönetimi tarafından yürürlüğe konan vergi indirimleri sayesinde bu bahar tüketicilere ulaşan iadeler, harcamaları artırarak şirketleri daha fazla işçi almaya teşvik ediyor.
2025 yılının karanlık geçen ilk yılında ABD iş piyasası, son on yılda resesyon dışında en düşük aylık ortalama 9 bin 700 yeni iş ilanıyla karşı karşıya kaldı. Yüksek faiz oranları ve Trump'ın ekonomik politikalarına ilişkin belirsizlikler, işverenleri istihdam konusunda temkinli davranmaya itti.
Bu yıl iş piyasasında toparlanma belirtileri görülse de, bu süreç istikrarlı değil. Ocak ayında 160 bin, Mart ayında 178 bin yeni iş ilanı kaydedilirken, Şubat ayında ise işverenler 133 bin kişiyi işten çıkardı.
ABD'deki istihdam artışı ise büyük ölçüde sağlık sektörü tarafından domine ediliyor. Yaşlanan nüfusa hizmet veren sağlık şirketleri, geçen yıl boyunca 360 bin yeni iş ilanı verirken, diğer sektörlerdeki işverenler aynı dönemde toplam 120 bin işi iptal etti.