‘Ik Zweer Het’: Een ontroerende biopic over John Davidson die het genre nieuw leven inblaast

Biopics worden vaak als één grote, uniforme massa gezien, maar dat is een misvatting. Elke levensgeschiedenis is uniek en verdient een eigen benadering. Een goede biopic moet niet alleen feiten vertellen, maar vooral empathie opwekken bij de kijker. Regisseur Kirk Jones slaagt daar met ‘Ik Zweer Het’ uitstekend in. Zijn film is een verfrissende tegenhanger van overdreven of publicitygedreven biopics zoals Michael van Antoine Fuqua of de speelse stijl van Richard Linklaters Nouvelle Vague.

De film volgt John Davidson (Robert Aramayo), die op zijn 12e jaar de diagnose Tourette syndroom krijgt. In 1983 was deze aandoening nog nauwelijks bekend, waardoor John werd uitgelachen, gestraft en zelfs buitengesloten door zijn omgeving. Voor zijn familie was hij slechts een probleem dat niemand begreep of kon oplossen. Zijn moeder, Heather (Shirley Henderson), kon hem niet langer aan, en John leefde jarenlang onder zware medicatie, afhankelijk van haar zorg.

Wanneer John zijn oude vriend ontmoet en ontdekt dat zijn andere moeder, Dottie (Maxine Peake), terminaal ziek is, barst hij onbedoeld de waarheid eruit: ‘Ze gaat dood aan kanker.’ Gelukkig begrijpt Dottie, die zelf verpleegster was in een psychiatrisch ziekenhuis, zijn aandoening. Ze nodigt hem uit in haar huis, waar hij langzaam afkickt van zijn medicatie en een nieuw, zelfstandiger leven begint op te bouwen.

Een film zonder clichés

Kirk Jones weet John Davidsons leven te portretteren als een uitdagende ervaring – zowel voor hemzelf als voor zijn omgeving – zonder te vervallen in melodrama of goedkope sentimentaliteit. Niemand, zelfs Dottie niet, begrijpt volledig hoe hij moet functioneren in een maatschappij die nauwelijks weet wat Tourette syndroom inhoudt.

De film toont zowel de fouten als de kleine overwinningen in Johns leven. Wanneer hij per ongeluk iemands bier uit diens hand slaat en in een vechtpartij belandt, wordt hij gearresteerd. In de politieauto bekent hij onbedoeld misdaden die hij nooit heeft gepleegd. Het kost hem moeite om zijn situatie uit te leggen aan een rechter die hem niet begrijpt. Toch vindt hij langzaam zijn weg, dankzij geduld en doorzettingsvermogen.

Een ode aan empathie

Zoals Roger Ebert ooit zei:

‘Cinema is een machine die empathie genereert.’

Met een indrukwekkende acteerprestatie van Robert Aramayo en een subtiele regie van Kirk Jones is ‘Ik Zweer Het’ een film die blijft hangen. Het is geen spektakel, geen Hollywood-verhaal vol dramatische hoogtepunten, maar een eerlijke en ontroerende vertelling over een man die leert leven met zijn aandoening – en de mensen om hem heen die hem daarbij helpen.