Natuurrampen bedreigen herstel van opioïdenverslaafden: artsen pleiten voor betere voorbereiding

Na de verwoestende orkaan Helene in september 2024 zat Toni Brewer zonder stroom en water in haar huis in Asheville, North Carolina. De storm had wegen geblokkeerd, telefoon- en internetverbindingen verstoord en sommige buurten onder water gezet. Brewer pakte snel wat spullen en reed meer dan een uur naar familie in Franklin. Toen ze aankwam, opende ze het handschoenenkastje van haar auto – waar ze haar medicatie bewaarde – en ontdekte een nieuw probleem: ze had nog maar drie dagen Suboxone over, een medicijn dat haar cravings naar opioïden onderdrukt.

Zonder deze medicatie liep ze het risico terug te vallen in haar verslaving, een leven dat ze na 18 maanden hard werken juist had achtergelaten. "Het is angstaanjagend om die drang weer te voelen: *ik heb dit nodig, en ik zal alles doen om het te krijgen*," vertelde Brewer. Haar arts was onbereikbaar door de storm, en ze wist niet hoe ze aan een nieuwe voorraad moest komen.

Haar verhaal is geen uitzondering. Vier artsen op het gebied van verslavingsgeneeskunde pleiten nu in een editorial in het American Journal of Public Health voor structurele maatregelen om herstelmiddelen zoals Suboxone veilig te stellen tijdens natuurrampen. Zij wijzen op de groeiende dreiging van klimaatverandering, die het aantal rampen in de VS doet toenemen. Zonder actie dreigen deze rampen de opioïdenepidemie – die sinds 1999 al meer dan 800.000 levens heeft geëist – verder te verergeren door terugval, overdoseringen en sterfgevallen.

Onderzoek toont aan dat natuurrampen de toegang tot verslavingsmedicatie ernstig kunnen verstoren. Na Superstorm Sandy in 2012 kon 70% van de New Yorkers die afhankelijk waren van dergelijke medicijnen niet aan voldoende voorraad komen. In Puerto Rico stegen na orkaan Maria (2017) de meldingen van overdoseringen in de twee jaar erna. Ook de Tubbs- en Camp-brands in Noord-Californië (2017-2018) zorgden voor grote verstoringen in de medicatievoorziening.

De artsen benadrukken dat de opioïdenepidemie al wordt verergerd door mentale stress, economische tegenslagen en instabiele drugsmarkten. Natuurrampen maken deze problemen alleen maar groter. "We maken het mensen al zo moeilijk om überhaupt aan hun medicatie te komen," zegt Elizabeth Cerceo, klimaatgezondheidsdirecteur aan de Rowan University en mede-auteur van het editorial. "Als ze moeten vluchten of niet bij hun reguliere kliniek of apotheek kunnen komen, worden die uitdagingen onmogelijk."

De oproep van de artsen komt op een moment dat de Amerikaanse overheid onder president Donald Trump een andere koers vaart in het drugsbeleid. Waar eerdere regeringen investeerden in behandeling en preventie, zet de huidige regering sterk in op strafrechtelijke aanpak en beperking van opioïdenvoorschriften. Critici waarschuwen dat deze aanpak de crisis juist kan verergeren, vooral in combinatie met de toenemende frequentie van natuurrampen.

De artsen pleiten voor concrete oplossingen, zoals:

• Vaste noodvoorraden van verslavingsmedicatie in risicogebieden;
• Flexibele voorschrijfregels tijdens rampen, zodat patiënten langer voorraden kunnen meenemen;
• Mobiliteit van zorgverleners naar getroffen gebieden;
• Digitale back-upsystemen voor medische dossiers;
• Publieke bewustwordingscampagnes over de risico’s van medicijntekorten tijdens rampen.

Voor wie hulp zoekt bij verslaving, is er de gratis en vertrouwelijke SAMHSA-hotline: 1-800-662-HELP of bezoek findtreatment.gov.