De mythe van de kleine auto: wie is er verantwoordelijk?

In een opiniestuk voor The New York Times stelt econoom Clifford Winston dat niet alleen autofabrikanten, maar vooral welvarende consumenten de doodsteek hebben gegeven aan de kleine, betaalbare auto. Volgens hem is de traditionele verklaring – dat SUV’s en pick-ups winstgevender zijn – niet de enige oorzaak.

De rol van autofabrikanten

Conventionele wijsheid zegt dat de zogenaamde ‘Detroit Three’ (Ford, General Motors en Stellantis) kleine auto’s hebben laten vallen omdat SUV’s en pick-ups met een body-on-frame constructie goedkoper te produceren zijn en beter aansluiten bij de Amerikaanse vraag. Deze voertuigen zijn niet alleen populair, maar ook rendabeler. Winston erkent dit, maar voegt daar een cruciale factor aan toe: de voorkeur van fabrikanten voor luxevoertuigen.

Automakers richten zich steeds meer op consumenten die luxeauto’s, luxe-SUV’s en -pick-ups kunnen betalen. Dit heeft geleid tot een verschuiving in het aanbod, waarbij kleine, betaalbare modellen minder prioriteit krijgen. De vraag is echter: is dit een bewuste keuze of een natuurlijke marktontwikkeling?

Beleid als belemmering

Winston wijst ook op protectionistische maatregelen van zowel Democratische als Republikeinse regeringen. Deze beleidsmaatregelen hebben de markt verder gesloten voor buitenlandse concurrentie, waaronder Chinese autofabrikanten. Volgens Winston zou het wegnemen van importtarieven en het openstellen van de markt voor Chinese auto’s – mits met strikte voorwaarden om oneerlijke concurrentie te voorkomen – de druk op de prijs van kleine auto’s kunnen verhogen.

Is de markt te eenzijdig?

De vraag blijft: is het verdwijnen van kleine auto’s simpelweg een kwestie van vraag en aanbod, of speelt er meer? Sommige critici wijzen erop dat de kosten om kleine auto’s te produceren relatief laag zijn, maar dat de winstmarges voor fabrikanten niet opwegen tegen de populariteit van grotere voertuigen. Anderen zien een combinatie van factoren: consumentenvoorkeuren, beleid en strategische keuzes van autofabrikanten.

Wat is de oplossing?

Volgens Winston is het simpel: de markt moet toegankelijker worden voor betaalbare auto’s. Dat betekent het afbouwen van tarieven en het toestaan van Chinese autofabrikanten – mits met strikte regels om dumping en oneerlijke concurrentie te voorkomen. Of dit haalbaar is, is echter de vraag. De Amerikaanse autofabrikanten zullen niet snel afscheid nemen van hun lucratieve luxe- en SUV-modellen.

«De kleine auto is niet verdwenen omdat hij niet winstgevend is, maar omdat de markt is verschoven naar voertuigen die meer opbrengen voor fabrikanten en consumenten.» – Clifford Winston, econoom

Jouw mening?

Is Winston’s analyse correct? Of is het simpelweg een kwestie van vraag en aanbod? Laat het weten in de reacties.