Czy orzeczenie z trybu doraźnego tworzy „jasno określone” prawo dla immunitetu kwalifikowanego?

Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych wydał niedawno dwa orzeczenia na swoim trybie doraźnym (tzw. shadow docket), które wywołały spore zamieszanie wśród prawników i instytucji publicznych. W sprawie Mirabelli Sąd zablokował politykę stanu Kalifornia, natomiast w przypadku Foote odmówił rozpatrzenia apelacji, pozwalając na utrzymanie podobnej polityki w Massachusetts.

Te sprzeczne decyzje skłoniły jednego z prawników do zapytań o konsekwencje dla immunitetu kwalifikowanego (qualified immunity). Czy orzeczenie z trybu doraźnego może stanowić „jasno określone” prawo, niezbędne do skutecznego dochodzenia roszczeń przeciwko organom publicznym?

W niedawnym mailu jeden z adwokatów poinformował, że jego okręg szkolny nadal utrzymuje politykę „tajnego przejścia”, pomimo orzeczenia w sprawie Mirabelli. Powstaje zatem pytanie: czy ten okręg szkolny może nadal korzystać z immunitetu kwalifikowanego? Czy orzeczenie z trybu doraźnego tworzy „jasno określone” prawo w rozumieniu obowiązujących przepisów?

Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał, że orzeczenia wydane w trybie doraźnym mają charakter precedensowy. Jednak czy można uznać je za „jasno określone” prawo w kontekście ustawy AEDPA (Antiterrorism and Effective Death Penalty Act) lub immunitetu kwalifikowanego?

Część komentatorów argumentuje, że Mirabelli nie ustanowił nowego prawa, a jedynie potwierdził dawne precedensy, takie jak Pierce v. Society of Sisters (1925) czy Meyer v. Nebraska (1923). Z drugiej strony, istnieją orzeczenia z trybu doraźnego, które faktycznie wprowadzają nowe regulacje prawne. Niedawno Sąd Najwyższy wydał decyzję w sprawie Smith v. Scott, kierując ją do ponownego rozpatrzenia (GVR – grant, vacate, remand) na podstawie niedawnego orzeczenia per curiam.

Możliwe, że sądy niższej instancji będą próbowały ograniczać wpływ orzeczeń z trybu doraźnego, uznając je za niewystarczające do ustanowienia „jasno określonego” prawa w kontekście immunitetu kwalifikowanego. Jednak Sąd Najwyższy prawdopodobnie uzna, że każde jego orzeczenie – nawet wydane w trybie doraźnym – spełnia ten wymóg.