Nowo upieczeni absolwenci wkraczają na rynek pracy w trudnych czasach. Musieli się przeprowadzić z powrotem do domu rodzinnego, wysłać dziesiątki, a nawet setki aplikacji o pracę, by w końcu dostać posadę – często na stanowisku, do którego są przeważnie zbyt wykwalifikowani. Tak wygląda rzeczywistość młodych osób, które niedawno ukończyły studia.

Według najnowszego raportu ZipRecruiter, który objął badaniem 1500 absolwentów z 2025 roku oraz 1500 studentów ostatnich lat, obecny rynek pracy diametralnie zmienia sposób, w jaki młodzi dorośli zdobywają wykształcenie, podejmują pracę i prowadzą życie. Pomimo licznych wyzwań, młodzi ludzie pozostają pełni optymizmu co do realizacji swoich celów zawodowych w najbliższej przyszłości.

Współczesny rynek pracy stawia przed nowymi absolwentami znacznie większe wyzwania niż kiedykolwiek wcześniej. Liczba stanowisk dla osób na początku kariery systematycznie spada, a sztuczna inteligencja rewolucjonizuje sposób funkcjonowania branż. Coraz więcej kandydatów rywalizuje o coraz mniej dostępnych miejsc pracy na wczesnym etapie kariery. Młodzi profesjonaliści muszą wkładać więcej wysiłku, składać więcej aplikacji, ale otrzymują mniej ofert i mają mniejszy wpływ na wybór miejsca pracy.

Blisko połowa (47%) respondentów wskazuje, że AI ma realny wpływ na ich branżę. Największe obawy dotyczące tej technologii wyrażają absolwenci kierunków związanych z komunikacją, medioznawstwem, public relations, a także informatyką, technologiami IT oraz naukami o danych. Jeszcze bardziej niepokojące jest to, że absolwenci nie czują się odpowiednio przygotowani przez uczelnie do zmian na rynku pracy. Tylko 23% badanych stwierdziło, że ich uczelnia oferowała rozbudowane szkolenia z zakresu praktycznego wykorzystania AI w pracy zawodowej.

Raport ujawnia także istotną nierówność płciową w dostępie do edukacji związanej z AI. Zaledwie 18,7% kobiet-absolwentek wskazało, że ich uczelnia zintegrowała szkolenia z AI w programie nauczania, podczas gdy wśród mężczyzn odsetek ten wynosił 28,6%. Co więcej, prawie 14% kobiet – czyli dwukrotnie więcej niż mężczyzn – stwierdziło, że ich uczelnie skupiały się głównie na omówieniu ryzyka związanego z AI, a nie na praktycznym wykorzystaniu tej technologii w pracy.

W sytuacji, gdy znajomość AI staje się coraz bardziej pożądaną umiejętnością na rynku pracy, te dysproporcje mogą mieć poważne konsekwencje. Raport pokazuje, że kobiety wchodzące na rynek pracy zarabiają średnio 80 centów za każdego dolara, który otrzymują mężczyźni.

Pomimo trudnych warunków, statystyki z raportu wydają się obiecujące – przynajmniej na pierwszy rzut oka. Według badania, 77% nowych absolwentów znalazło pracę w ciągu trzech miesięcy od ukończenia studiów. To znaczny wzrost w porównaniu z 63% odnotowanymi rok wcześniej. Jednak kontekst tych danych jest istotny: nowi absolwenci składają więcej aplikacji i aplikują na stanowiska, które często uważają za przewymiarowane w stosunku do ich kwalifikacji. Połowa (51%) respondentów postrzega swoją obecną pracę jako etap przejściowy na ścieżce do wymarzonej kariery.

Niezależnie od dyskusji na temat wartości dyplomu w dzisiejszych realiach, badanie wykazało, że stopa bezrobocia wśród młodych absolwentów wynosi 5,6%. Choć jest to wyższe niż 3,1% odnotowane wśród wszystkich pracujących osób z wyższym wykształceniem, to i tak niższe niż 7,8% bezrobocia wśród rówieśników bez dyplomu.

Doświadczenie zawodowe i networking odgrywają kluczową rolę w kształtowaniu kariery. Absolwenci, którzy mieli już doświadczenie zawodowe, są ponad dwukrotnie bardziej skłonni do znalezienia pracy po studiach. Aż 88% zatrudnionych absolwentów wskazało, że kontakty zawodowe miały kluczowe znaczenie przy zdobyciu pierwszej posady.

Źródło: Fast Company