Aşağı gəlirli ailələrdə dünyaya gələn uşaqların sağlamlığı təhlükədə

Tədqiqatın əsas nəticələri

Aşağı gəlirli ailələrdə dünyaya gələn uşaqların prematur və ya az çəkili olaraq doğulma riski daha yüksəkdir. Harvard T.H. Chan İctimai Səhiyyə Məktəbinin tədqiqatçılarından ibarət komanda tərəfindən həyata alınan tədqiqat, 2012-2022-ci illər arasında ABŞ-də qeydə alınmış 380 min doğumu əhatə edir. Bu tədqiqat, gəlirin uşağın doğum sağlamlığına birbaşa təsirini göstərən nadir tədqiqatlardan biri hesab olunur.

Gəlirin sağlamlıq fərqlərinə təsiri

Tədqiqat nəticələrinə görə, aşağı gəlirli ailələrdə dünyaya gələn uşaqların doğum nəticələri digər göstəricilər üzrə də aşağı olmuşdur. On il ərzində gəlir fərqi sabit qalsa da, aşağı çəkili doğum halları aşağı gəlirli ailələrdə daha kəskin artmışdır. Bu fərq, xüsusən aşağı gəlirli ailələrdəki artımın daha sürətli olması səbəbindən xüsusilə narahatlıq doğurur.

«Az çəkili doğumlardakı artan fərq təəccüblü və xüsusilə narahatlıq doğuran bir məsələdir. Bu fərq əsasən aşağı gəlirli ailələrdəki artımla əlaqəlidir.»

Sosial dəstək proqramlarının rolu

Tədqiqatçılar, gəlir dəstəyi və qida yardımı kimi proqramların ailələrin çətinliklərini yüngülləşdirdiyini qeyd edirlər. Lakin, bu proqramların həcmi ştatdan ştata dəyişir və bəzi hallarda kifayət qədər effektiv deyildir. Tədqiqatçılar, siyasətçiləri ailələrin hamiləlik və doğum dövründə dəstəkləmək üçün daha çox resurs ayırmağa çağırırlar.

«Analıq sağlamlığına təsir edən əsas səbəblər həkimə müraciət etmədən əvvəl baş verir. Məskən, qida təminatı kimi problemlərdən qaynaqlanan stress orqanizmə təsir edir və funksiyalarının pozulmasına səbəb olur. Sağlamlıq fərqlərinin əsas səbəbləri yalnız sağlamlıq xidmətlərində deyil, daha geniş şəkildə araşdırılmalıdır.»

Tədqiqat metodologiyası və vacibliyi

Tədqiqatçılar, ABŞ-də 1980-ci illərdən etibarən analıq sağlamlığı və uşaq sağlamlığı məlumatlarını toplayan CDC-nin PRAMS sistemindən istifadə etmişlər. 2025-ci ilin yazında CDC PRAMS ofisi müvəqqəti olaraq bağlanmış və fəaliyyətini dayandırma riski ilə qarşılaşmışdır. Prematur doğumlar — hamiləliyin 37 həftəsindən əvvəl baş verən doğumlar — uşaq xəstəliklərinin və ölümünün əsas səbəblərindən biridir. Az çəkili və erkən doğulan uşaqlar ciddi sağlamlıq problemləri, inkişaf gecikmələri və ömür boyu davam edən problemlərlə qarşılaşa bilərlər.

«PRAMS çox qiymətli bir məlumat bazasıdır. Bu sistem, doğum ətrafındakı hadisələri və doğum şəraitini əhatə edən nadir məlumat mənbələrindən biridir. Tədqiqatçılar, siyasətçilərin və klinisyenlərin sosial siyasətin sağlamlıq siyasəti kimi qəbul edilməsinə kömək etməsini ümid edirik.»

Tədqiqatın əsas göstəriciləri

• 37% analıq tədqiqatda aşağı gəlirli olaraq təsnif edilmişdir (federal yoxsulluq səviyyəsinin 200%-dən aşağı gəlirli ailələr).
• Aşağı gəlirli analıqlar digər göstəricilər üzrə də aşağı nəticələr göstərmişdir: prematur doğumların və hamiləliyin qısalmasının daha yüksək olması, az çəkili doğumların və orta çəkinin aşağı olması.
• Tədqiqat, gəlirin uşağın sağlamlığına təsirini birbaşa göstərən nadir tədqiqatlardan biridir.

Gələcəkdə görülməsi vacib addımlar

Tədqiqatçılar, siyasətçiləri və səhiyyə xidmət təminatçılarını aşağı gəlirli ailələrdə analıq və uşaq sağlamlığını yaxşılaşdırmaq üçün daha geniş sosial siyasətlər həyata keçirməyə çağırırlar. Bu, həm analıq dövründə, həm də doğumdan sonra ailələrin dəstəklənməsini əhatə edir.