Mühafizəkar Hüquq Mühacimətində Yeni Təmizlik Testləri: Trump Hakimlərinin Gələcəyi Nə Tərəfdən?

ABŞ-də mühafizəkar hüquq hərəkatının liderləri arasında son vaxtlarda hakimlərin etibarlılığına dair yeni tələblər səslənməyə başladı. Bu proses, xüsusilə Donald Trumpın Ali Məhkəməyə olan marağını artırdı və onun hakimlərlə bağlı gələcək planlarına dair spekulyasiyaları gücləndirdi.

Trump, 2020-ci ildə tətbiq etdiyi IEEPA tariflərini Ali Məhkəmənin ləğv etməsindən sonra, hakimlərin onun tərəfini tutmamasından narazılığını ifadə etdi. O, "öz hakimlərinin" onun mövqeyini bildikləri halda belə ona qarşı çıxmalarından şikayətlənərək, ölkə üçün "qələbə" əldə etmək istəyinə qarşı çıxdığını bildirdi. Bundan əlavə, Trump üç yeni hakim təyin etmək ehtimalından da danışdı.

Hakimlər Samuel Alito və Clarence Thomas isə rəsmi şəkildə təqaüdə çıxmaq niyyətində olmadıqlarını bildirsələr də, bu, onların gələcəkdəki fəaliyyətlərinə dair sualları tamamilə aradan qaldırmadı. Bu səbəbdən, MAGA tərəfdarları arasında yeni hakimlərin təyin olunması üçün rəqabət artmaqdadır.

Mühafizəkar Hüquq Hərəkatında Dəyişən Standartlar

Mühafizəkar hüquq hərəkatı, Trumpın ilk prezidentlik dövründə öz məqsədlərinə nail olmaq üçün Ali Məhkəmədə çoxluq yaratdı. Lakin bu uğur, hərəkatın öz daxilində yeni tələblərin yaranmasına səbəb oldu. Artıq sadəcə mühafizəkar hakimlər yetərli sayılmır. Hakimlərin aktiv şəkildə mühafizəkar məqsədləri dəstəkləməsi tələb olunur.

Mühafizəkarlar uzun müddət ədalətli məhkəmə sisteminin formalaşması üçün "başqa Souterlər olmayacaq" şüarını səsləndirirdilər. Bu, prezident Corc H. W. Bush tərəfindən təyin edilmiş Hakim David Souterin, Ali Məhkəməyə qoşulduqdan sonra sol tərəfə meyil etməsi səbəbindən ortaya çıxmışdı. Lakin indi bu şüar dəyişdi: "Başqa Souterlər, Robertslər, Barrettlər olmayacaq."

Bu dəyişikliklər, hətta ən sərt mühafizəkar hakimlərin belə etibarlılığına qarşı yeni tələblərin yaranmasına səbəb oldu. Məsələn, Hakim Amy Coney Barrettin Roe v. Wade qərarını ləğv etməsinə baxmayaraq, onun da etibarlılığına qarşı suallar səslənməyə başladı.

Hakimlərin Etibarlılığına Qarşı Yeni Tələblər

Mühafizəkar hüquq hərəkatının liderləri arasında hakimlərin etibarlılığına qarşı yeni tələblər səslənməyə başladı. Bu prosesdə, hətta ən sərt mühafizəkar hakimlər də tənqidlərdən qurtula bilmir. Məsələn, Beşinci Dairə Apellyasiya Məhkəməsinin Hakimi Andrew Oldham, Federalist Cəmiyyətinin sevimlisi olsa da, onun potensial namizədliyinə qarşı ciddi tənqidlər səslənir.

Oldham, inzibati orqanlara, səsvermə hüquqlarına, abort hüquqlarına və immiqrantlara qarşı sərt mövqe tutan qərarları ilə tanınır. Onun fikirləri çox vaxt provokativ tonu ilə seçilir. Lakin belə sərt mövqeyinə baxmayaraq, konservativ müşahidəçilər onu "paltar geymiş adi şəxs" adlandıraraq, onun potensial namizədliyini belə qəbul etmirlər. Onlar, onun Beşinci Dairədəki həmkarı Hakim James Honi üstünlük verirlər.

Hakim Ho, konservativ hüquq hərəkatının ən sərt tərəfdarları arasında böyük rəğbət qazanmışdır. Onun məhkəmə qərarları və ictimai bəyanatları, xüsusilə "liblərə qarşı çıxmaq" istəyində olan mühafizəkarlar arasında böyük təsirə malikdir. Ho, məsələn, "okeydan konstitusiya" haqqında xəbərdarlıq edən qərarlar qəbul etmişdir. O, həmçinin, abortla bağlı "estetik zərər" haqqında iddiaları da dəstəkləyərək, fetusların "onları seyr edənlər üçün dərin sevinc mənbəyi" olduğunu qeyd etmişdir.