Een motorfietser kijkt toe hoe een kapotte auto wordt weggesleept door een takelwagen. Op de achtergrond prijkt een muurschildering die de Amerikaanse embargo tegen Cuba symboliseert. De scène speelt zich af in Havana, april 2026. De vraag is: wat volgt hierop?
Tijdens een recente toespraak over de oorlog in Iran liet president Donald Trump doorschemeren dat Cuba de volgende stap is in zijn buitenlandbeleid. "We kunnen na afloop hiervan misschien even langs Cuba gaan," zei hij. Dit is niet de eerste keer dat Trump Cuba noemt als volgende doelwit in zijn 'regime change'-agenda.
Sinds januari heeft zijn regering de druk op Cuba verder opgevoerd met het zogeheten 'maximum pressure'-beleid. Kort na de val van de Venezolaanse president Nicolás Maduro, een belangrijke bondgenoot van Cuba, werden de olieleveranties naar het eiland drastisch beperkt. Cuba kampt al jaren met herhaalde stroomuitval, en deze maatregel verergert de crisis alleen maar.
Ondertussen bereidt het Pentagon militaire opties voor om actie te ondernemen op het eiland. Deze ontwikkelingen zorgen voor onrust in de Amerikaanse Senaat: democraten hebben een wet ingediend om militaire interventie tegen Cuba te blokkeren.
Diplomatieke spanningen en onderhandelingen
Ondanks de dreigende taal zijn er ook diplomatieke stappen gezet. Een delegatie van het Amerikaanse ministerie van Buitenlandse Zaken bezocht begin deze maand Havana. Het was de eerste keer dat een Amerikaans regeringsvliegtuig sinds het kortstondige verbeterde contact onder Obama in Cuba landde.
De Amerikaanse delegatie bracht een lijst met eisen mee, waaronder:
- Economische hervormingen in Cuba;
- Vrijlating van politieke gevangenen;
- Compensatie voor Amerikaanse burgers en bedrijven wier eigendommen na de Cubaanse revolutie werden onteigend;
- Toestemming voor Starlink-internetverbindingen op het eiland.
De vraag is echter: wat betekent 'regime change' in de praktijk? Voor veel tegenstanders van het Cubaanse regime, zowel op het eiland als in de VS, betekent het de val van het communistische bewind en het opheffen van het Amerikaanse embargo. Maar de realiteit is waarschijnlijk complexer.
Het model Venezuela?
De Amerikaanse regering lijkt een brede interpretatie te hanteren van 'regime change', waarbij het niet per se om volledige regimeverandering gaat. Zo blijft Delcy Rodríguez, de voormalige vicepresident van Maduro, in Venezuela aan de macht – onder de impliciete dreiging van verdere militaire actie als ze zich niet aan de regels houdt.
In Iran, na de moord op opperleider ayatollah Ali Khamenei en andere hooggeplaatste functionarissen, stelde Trump dat het nieuwe regime 'minder radicaal en redelijker' is. Toch lijkt dit nieuwe regime minder bereid om aan zijn eisen tegemoet te komen.
Dus hoe zou Trump het Cubaanse regime kunnen 'veranderen'? En wat zou dat betekenen voor de Cubaanse bevolking?
Cuba heeft al sinds begin jaren zestig te maken met een Amerikaans embargo. Zal Trump een einde maken aan deze impasse, of zal zijn aanpak leiden tot nieuwe spanningen en onzekerheid voor de eilandbewoners?