Zonne- en windenergie overtreffen kolen als grootste stroomleverancier

Wereldwijd keerpunt in energieproductie

Voor het eerst in meer dan een eeuw is de wereldwijde elektriciteitsproductie uit hernieuwbare bronnen groter dan die uit kolen. Volgens het onafhankelijke onderzoeksbureau Ember zorgden zonne- en windenergie in 2025 voor een structurele daling van fossiele brandstoffen. De productie uit kolen daalde met 0,2% – een unicum dat niet voortkomt uit economische crises, maar uit een blijvende verschuiving naar schone energie.

Zonne-energie domineert groei

Zonne-energie bereikte in 2025 een recordgroei van 636 terawattuur (TWh), goed voor driekwart van de totale groei in wereldwijde elektriciteitsvraag. Deze toename was zelfs groter dan de totale stroomproductie uit alle vloeibaar aardgas (LNG) dat via de Straat van Hormuz werd geëxporteerd (550 TWh).

De groei van zonne-energie was niet alleen recordhoog, maar ook structureel: de capaciteit nam toe met 647 gigawatt (GW). Dit betekent dat zonne-energie de komende jaren waarschijnlijk de belangrijkste bron van nieuwe elektriciteitsproductie blijft.

Windenergie volgt op de voet

Windenergie groeide met 205 TWh (8,2%) in 2025, een vergelijkbare stijging als in 2024. Hoewel dit iets onder het record van 2021 lag (265 TWh), blijft wind een cruciale pijler in de energietransitie. De groei werd met name gedreven door nieuwe windparken in Europa en Azië.

Kolenaandeel krimpt naar historisch dieptepunt

De daling van kolenproductie leidde ertoe dat deze voor het eerst minder dan een derde van de wereldwijde elektriciteitsproductie uitmaakte. Dit markeert een fundamentele verandering in de energiemarkt, waarbij hernieuwbare bronnen de overhand nemen.

Elektrische voertuigen verminderen olievraag

De groei van elektrische voertuigen (EV’s) droeg bij aan een daling van de olievraag met 1,8 miljoen vaten per dag in 2025. Alleen al de nieuwe EV’s die in 2025 op de markt kwamen, vervingen 0,5 miljoen vaten per dag aan olieverbruik.

Nucleaire energie groeit bescheiden

Kernenergie nam met 35 TWh (1,3%) toe, wat resulteerde in een recordproductie van 2.812 TWh. Deze groei kwam vooral door nieuwe reactoren in China, Frankrijk en Japan.

Wat betekent dit voor de toekomst?

De cijfers van Ember tonen aan dat de energietransitie versnelt. Zonne- en windenergie zijn niet langer marginale bronnen, maar de belangrijkste drijvers van nieuwe elektriciteitsproductie. De structurele groei van deze sectoren suggereert dat fossiele brandstoffen verder zullen krimpen, tenzij er ingrijpende tegenmaatregelen worden genomen.

"Dit is het eerste jaar waarin de groei van hernieuwbare energie niet alleen de vraag naar fossiele brandstoffen vermindert, maar ook leidt tot een absolute daling van de productie. Dat is een historisch keerpunt."