Trump'ın NASA'yı Vuran Yıkıcı 2027 Bütçe Teklifi: Gizlilik ve Gerçeklikten Uzaklık

Trump Yönetimi, NASA'nın Bilim Fonlarını Yüzde 47 Azaltıyor

ABD Kongresi, 2026 yılı için Trump yönetiminin önerdiği NASA bütçesini reddetmesinin ardından, Beyaz Saray bu kez de 2027 yılı için benzer bir saldırı başlattı. Beyaz Saray Yönetim ve Bütçe Ofisi (OMB), NASA'nın bilim direktörlüğüne yönelik bütçeyi yüzde 47 oranında kesmeyi ve ajansın genel fonunu da yüzde 23 azaltmayı önerdi. Bu hamle, yönetimin bilim karşıtı duruşunu bir kez daha ortaya koyarken, uzay savunucuları tarafından büyük tepkiyle karşılandı.

Bütçe Dokümanı, 60 Yıllık Kurumsal Geçmişe Ters Düşüyor

Planetary Society'nin uzay politikası başkanı Casey Dreier, Space.com'a yaptığı açıklamada, yeni bütçe teklifinin son derece belirsiz olduğunu ve hangi bilim misyonlarının iptal edileceğinin bile belirtilmediğini vurguladı. Dreier, "Bu bütçe, 1960 yılından bu yana gördüğüm en şeffaf olmayan NASA bütçesi" dedi ve ekledi: "İki sorun var: Eşine az rastlanır şeffaflık eksikliği ve politik gerçekliği reddediş."

Dreier ayrıca, yönetimin Mars teknolojilerine 438 milyon dolar ayırmasına rağmen, bu fonun nasıl kullanılacağına dair herhangi bir ayrıntı sunmadığını da belirtti. 2027 teklifi, Kongre'nin NASA'yı iyi finanse etme ısrarını da büyük ölçüde görmezden geliyor. Geçen yıl Kongre, Trump yönetiminin 2026 bütçesini "uzay bilimini ve keşiflerini ABD'de yok edecek bir felaket" olarak nitelendirerek reddetmişti.

Bütçede 'Kopyala-Yapıştır' Hataları ve Bilimsel Gerçeklerden Uzaklaşma

Dreier, bütçenin bir önceki teklifin "kopyala-yapıştır" versiyonu gibi göründüğünü ve "düzensiz ve profesyonel olmayan" olduğunu ifade etti. Dokümanda, geçen yıl iptal edilen Mars Sample Return görevinin bile hâlâ bütçe kalemi olarak yer alması ve James Webb Uzay Teleskobu'nun fon yılının yanlış yazılması gibi bariz hatalar bulunuyor.

Ay Programları Korunurken, Temel Bilim Fonları Tehlikede

Gelecekteki Ay görevleri, özellikle NASA'nın imza projesi Artemis programı için fonlar büyük ölçüde korunurken, uzun vadeli kamu yatırımlarına dayanan uzay bilimi projeleri büyük darbe alabilir. Dreier, "Neden temel bilime kamu yatırımı yaptığımızın özü bu" diyerek, SpaceX'in roket fırlatmalarındaki başarısının Mars'tan yüksek kaliteli bilimsel veri elde etmeyi kolaylaştırmadığını vurguladı. "İki faaliyet birbirinden çok farklıdır, ancak sık sık birbirine karıştırılır."

NASA Yönetimi, Trump'ın Bütçesini Destekliyor

Bütçenin belirsizliğine ve hatalarına rağmen, NASA'nın liderliği Trump yönetiminin bilim misyonunu büyük ölçüde ortadan kaldırma çabalarını destekliyor. NASA Yöneticisi Jared Isaacman, CBS News'e yaptığı açıklamada, ajansın "Ay'a ulaşmak için yeterli kaynağa sahip olacağını" söyledi. CNN'e verdiği başka bir röportajda ise, "NASA'nın bilim bütçesi, dünyadaki tüm diğer uzay ajanslarının toplamından daha fazla" olduğunu iddia etti.

Isaacman, Nisan ayında NASA çalışanlarına gönderdiği bir notta, "Başkan'ın verimliliği artırma politikasını ve talimatını güçlü bir şekilde desteklediğini" yazdı.

Uzmanlar: Bütçe, Bilim ve Keşif İçin Geri Dönüşü Olmayan Hasar Riski Taşıyor

"Bu bütçe, ABD'nin uzay bilimini ve keşiflerini geleceğe taşıma kapasitesini ciddi şekilde zayıflatabilir. Temel bilim, uzun vadeli kamu yatırımlarına dayanır ve bu kesintiler, gelecekteki keşiflerin önünü kesebilir."