Trump'un Küresel Ekonomiyi Tahrip Etmekte Israrı: ABD'de Yakıt Fiyatları ve Seçim Endişeleri

ABD Başkanı Donald Trump, geçtiğimiz hafta Beyaz Saray'ın Doğu Kanadı'nda 100'den fazla küçük işletme temsilcisiyle bir araya geldi. Toplantıda, ekonomideki 'tarihi başarıları' vurgulayan Trump, ikinci döneminin yasal merkezi olan One Big Beautiful Bill Yasası kapsamındaki vergi ve düzenleme indirimlerinin iş dünyasına büyük katkı sağladığını iddia etti.

Trump, ekonominin 'son derece iyi' gittiğini, hatta 'inanılmaz ve tarihi' bir performans sergilediğini öne sürdü. Ancak bu iyimser tablo, kısa süre içinde hem partisinin hem de medyanın tepkisini çekti. Politico'nun ulaştığı kaynaklar, Trump'ın danışmanlarının, ekonomik başarı mesajının ara seçimleri kazanmak için yeterli olmayacağını düşündüğünü belirtti. Anonim bir kaynak, 'Meclis'in kontrolünü elinde tutmanın son derece zor olacağı konusunda herkes oldukça gerçekçi' ifadelerini kullandı. Kaynak, devam eden savaş ve yüksek yakıt fiyatlarının bu zorluğu daha da artırdığını vurguladı.

Trump'ın İran'a yönelik askeri müdahalesi, ABD genelinde benzin fiyatlarının geçtiğimiz yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık %43 artmasına neden oldu. Ortalama galon başına fiyat 3,15 dolardan 4,50 dolara yükselirken, Orta Batı ve Batı Kıyısı bölgelerinde bazı eyaletlerde 5 dolara kadar çıktı. Bu artış, Trump'ın daha önce uygulamaya koyduğu gümrük tarifelerinin yol açtığı fiyat yükselişlerine de eklendi. Yüksek Mahkeme'nin bazı tarifeleri iptal etmesine rağmen, Trump geçtiğimiz hafta Avrupa Birliği'nden ithal edilen otomobillere %25 vergi uygulayacağını duyurdu.

İran ile devam eden savaş, Trump'ı çıkmaz bir durumda bıraktı. Bu nedenle, geçtiğimiz pazar günü, Basra Körfezi'nde sıkışan yaklaşık 1.550 geminin Hormuz Boğazı'ndan geçişini kolaylaştırmak amacıyla Proje Özgürlük adıyla bir girişim başlattığını açıkladı. Savaş Bakanı Pete Hegseth, salı günü yaptığı açıklamada, boğazın üzerinde 'kırmızı, beyaz ve mavi' bir koruma alanı oluşturulduğunu iddia etti. Ancak, deniz trafiğinde kayda değer bir artış gözlemlenmedi. ABD Deniz Kuvvetleri'ne ait iki destroyerin pazartesi günü boğazdan geçiş yapmasına rağmen, sadece birkaç geminin kurtarılabilmesi üzerine Trump, salı akşamı Proje Özgürlük'ü geçici olarak durdurduğunu duyurdu.

Bu gelişmelerin ardından, varil başına ham petrol fiyatı geçtiğimiz yılın aynı dönemine kıyasla yaklaşık %67 artarak 100 dolara yükseldi. Hormuz Boğazı'nın kısmen yeniden açılması ve petrol fiyatlarının düşmesi durumunda bile, benzin istasyonlarındaki fiyatların aynı hızla düşmeyeceği belirtiliyor. The New York Times'ın nisan başında yaptığı analizde de vurgulandığı gibi, enerji sektöründe sıkça kullanılan bir deyim var: 'Benzin fiyatları roket gibi yükselir, ancak tüy gibi iner.'

Hormuz Boğazı'ndaki aksaklıklar tek sorun değil. Savaşın yol açtığı tedarik zinciri kesintileri, küresel piyasalarda dalgalanmalara neden olmaya devam ediyor. Uzmanlar, bu durumun orta vadeli seçimler öncesinde ABD ekonomisini ve siyasetini olumsuz etkileyeceği konusunda uyarıyor.