ABD Yüksek Mahkemesi, 2025-2026 döneminin sonuna doğru ilerliyor. Tüm sözlü duruşmalar tamamlandı, esaslar hakkında görüşmeler sona erdi. Geriye kalan, mahkemenin karar metinlerini yazması ve bunları açıklaması. Bu kararlar genellikle haziran sonuna kadar yayımlanır ve mahkeme yaz tatiline girer. Peki, mahkemenin önünde hangi önemli davalar var? İşte yakından takip edilmesi gereken 11 dava:

Göçmenlik

Yüksek Mahkeme, iki göçmenlik davasında karar verecek. Bunlardan ilki Mullin v. Al Otro Lado davasında, ABD sınırına gelen sığınmacıların yasal olarak geri çevrilip çevrilemeyeceği ya da göçmenlik yetkilileri tarafından incelenerek sığınma sistemine dahil edilip edilmeyeceği sorgulanıyor.

Mullin v. Doe davasında ise Trump yönetiminin Suriye ve Haiti vatandaşlarının Geçici Koruma Statüsü'nü (TPS) haksız yere kaldırıp kaldırmadığı değerlendirilecek. TPS programı, vatandaşlarının ülkelerine dönmesinin riskli olduğu durumlarda yabancıların ABD'de kalmasına izin veriyor.

Ateşli Silahlar

Yüksek Mahkeme, iki önemli silah davasıyla karşı karşıya. Wolford v. Lopez davasında, Hawaii eyaletinin, gizli taşıma ruhsatına sahip kişilerin halka açık özel mülklerde silah taşıyabilmek için mülk sahibinden izin almasını zorunlu kılan düzenlemesinin İkinci Değişiklik'e (silah taşıma hakkı) aykırı olup olmadığı tartışılıyor.

United States v. Hemani davasında ise federal bir yasanın, yasa dışı uyuşturucu kullanıcılarına silah bulundurma yasağı getirmesinin İkinci Değişiklik'e aykırı olup olmadığı incelenecek.

Trans Cinsiyet Sporcular

Yüksek Mahkeme, ocak ayında trans kadın ve kızların kadın ve kız sporlarına katılımını yasaklayan iki dava hakkında ardışık duruşmalar gerçekleştirdi. Little v. Hecox davasında, cinsiyete dayalı olarak kadın ve kız sporlarına katılımı sınırlayan yasaların On Dördüncü Değişiklik'in Eşit Koruma maddesine aykırı olup olmadığı sorgulanıyor.

West Virginia v. B.J.P. davasında ise Title IX'un eyaletlerin doğumda belirlenen biyolojik cinsiyete göre kız ve erkek spor takımlarını ayırmasına izin verip vermediği değerlendirilecek.

Federal Kurumlar Üzerindeki Başkanlık Kontrolü

Bu geniş kategoride yer alan iki önemli dava, oldukça farklı soruları gündeme getiriyor. Trump v. Slaughter davasında, Başkan Donald Trump'ın Federal Ticaret Komisyonu (FTC) komiserini siyasi nedenlerle görevden alıp alamayacağı tartışılıyor. 1935 tarihli bir Yüksek Mahkeme kararı, FTC komiserlerinin siyasi nedenlerle görevden alınamayacağını öngörüyor. Bu dava, o kararın yeniden değerlendirilip değerlendirilmeyeceğiyle ilgili.

Trump v. Mazars davasında ise Trump'ın, başkanlık görevinden ayrıldıktan sonra da eski vergi kayıtlarına erişim taleplerine karşı hukuki mücadelesi devam ediyor. Bu dava, başkanların görev süresi boyunca ve sonrasında da hukuki korumadan yararlanıp yararlanamayacağına dair önemli soruları gündeme getiriyor.

Diğer Kritik Davalar

  • Students for Fair Admissions v. Harvard: Harvard Üniversitesi'nin kabul sürecinde ırk temelli ayrımcılık yapıp yapmadığı incelenecek.
  • Moore v. Harper: Kuzey Carolina eyaletinin seçim bölgelerini yeniden çizme yetkisinin federal mahkemeler tarafından denetlenip denetlenemeyeceği tartışılıyor.
  • 303 Creative LLC v. Elenis: Colorado eyaletinin, işletmelerin müşterilere hizmet vermeyi reddetmesini yasaklayan yasanın ifade özgürlüğüne aykırı olup olmadığı değerlendirilecek.
  • United States v. Texas: ABD hükümetinin, göçmenlik kurallarını gevşetme kararlarının yasal olup olmadığı sorgulanıyor.
  • Department of Education v. Brown: Eğitim Bakanlığı'nın öğrenci borçlarını iptal etme kararının yetkisinin olup olmadığı incelenecek.

Kararların Önemi

Bu davalar, ABD'de göç, silah hakları, cinsiyet eşitliği, federal kurumların bağımsızlığı ve ifade özgürlüğü gibi temel konularda önemli kararların alınmasını sağlayacak. Mahkemenin haziran sonuna kadar vereceği kararlar, hem yasal hem de toplumsal açıdan uzun vadeli etkiler yaratacak.

"Yüksek Mahkeme'nin vereceği kararlar, ABD'nin gelecekteki hukuki ve toplumsal yapısını şekillendirecek. Bu nedenle, bu davaların sonuçları büyük bir dikkatle takip edilmeli."

Kaynak: Reason