Robert F. Kennedy Jr., de Amerikaanse minister van Volksgezondheid, heeft zich ten doel gesteld om ultra-bewerkte voeding aan banden te leggen. Dit is een van de kernpunten van zijn beleidsagenda ‘Make America Healthy Again’ (MAHA). Zijn grootste obstakel? Het ontbreekt nog steeds aan een heldere definitie van wat ultra-bewerkte voeding nu precies is.
Tijdens een interview op The Joe Rogan Experience in februari beloofde RFK Jr. dat er tegen april een federale definitie zou komen. Consumenten zouden dan bij elk product in de supermarkt een kleurcode krijgen: groen voor gezond, rood voor ongezond en geel voor twijfelachtig. Maar die deadline is al verstreken, en de overheid lijkt nog steeds niet dichter bij een oplossing te zijn.
Uit een recent rapport van The New York Times blijkt dat de discussie achter de schermen nog steeds gaande is. Verschillende instanties worstelen met de vraag hoe ultra-bewerkte voeding gedefinieerd moet worden. ‘Het is pas definitief als het definitief is,’ aldus Calley Means, senior adviseur van RFK Jr. Means benadrukt dat de definitie tot stand zal komen na overleg met wetenschappers, medewerkers van overheidsinstanties en andere belanghebbenden.
Een veelgebruikte methode om ultra-bewerkte voeding te classificeren is het Nova-systeem, ontwikkeld door de Universiteit van São Paulo in Brazilië. Volgens dit systeem zijn ultra-bewerkte voedingsmiddelen:
- Industrieel geproduceerd met toevoeging van meerdere ingrediënten, waaronder mogelijk onbewerkte basisproducten zoals melk, eieren en vlees;
- Bevatten vaak additieven om smaak en gemak te verbeteren;
- Omvatten ook producten die niet per se ongezond zijn, zoals brood, verpakt vlees, vis, groenten en babyvoeding.
Het grootste probleem met zo’n brede definitie is dat consumenten niet weten welke ingrediënten nu precies schadelijk zijn. Experts hebben moeite om producten eenduidig in te delen volgens het Nova-systeem, omdat het gebaseerd is op ‘descriptieve criteria’ en geen ruimte biedt voor een duidelijke indeling.
Neem bijvoorbeeld naturel yoghurt. Volgens het Nova-systeem wordt deze ingedeeld als ‘minimaal bewerkt’, omdat er suiker, olie of zout aan toe is gevoegd om de houdbaarheid te verlengen of de smaak te verbeteren. Toch wordt yoghurt zelf gemaakt via een proces van niet-alcoholische fermentatie, wat volgens Nova juist kenmerkend is voor bewerkte voeding. Ook volkorenproducten zoals brood en ontbijtgranen worden als ultra-bewerkt bestempeld, terwijl uit onderzoek blijkt dat deze juist het risico op chronische ziekten kunnen verminderen.
Jeffrey Singer, arts en chirurg, vergelijkt het definiëren van ultra-bewerkte voeding met het onderscheid tussen een auto en een vrachtwagen:
‘Ultra-bewerkt’ en ‘bewerkt’ zijn te breed en te vaag. Deze termen zouden beter achterwege kunnen blijven. Als we willen weten welke stoffen in voeding schadelijk zijn, moeten we veel specifieker kijken naar de afzonderlijke ingrediënten en de hoeveelheden waarin ze voorkomen.
De discussie over voedselregulering gaat vaak voorbij aan een cruciaal punt: hoewel het bekend is dat te veel verzadigde vetten schadelijk kunnen zijn, is het consumeren van kleine hoeveelheden daarvan niet per se problematisch. Experts pleiten ervoor om niet zozeer te focussen op de mate van bewerking, maar op de specifieke ingrediënten en hun hoeveelheden.