Niebezpieczna bakteria Vibrio rozprzestrzenia się wzdłuż wybrzeża Atlantyku. Jakie jest ryzyko?

Bakteria, która budzi niepokój na plażach

Bailey Magers i Sunil Kumar prowadzili rutynowe badania wody na plaży Pensacola w stanie Floryda. Otoczeni workami z roztworem dezynfekującym, w rękawicach i ochronnych kombinezonach, pobierali próbki wody morskiej. Gdy starsza kobieta w stroju kąpielowym zapytała, co robią, odpowiedzieli, że monitorują jakość wody. Kiedy jednak zapytała, czy szukają "bakterii zjadającej ciało", zamilkli. Kobieta miała widoczne otarcia i siniaki, a wkrótce potem weszła do wody. To zdarzenie uświadomiło badaczom, jak realne jest zagrożenie.

Vibrio – starożytny zabójca w nowoczesnych wodach

Bakterie Vibrio należą do grupy organizmów morskich, które pojawiły się miliony lat temu, w okresie paleozoicznym. Wówczas ogromne, płytkie morza pokrywały superkontynenty, tworząc idealne warunki do rozwoju złożonych ekosystemów. Dziś znanych jest ponad 70 gatunków Vibrio, które występują głównie w ciepłych, słonawych wodach. Przemieszczają się wraz z planktonem i glonami, gromadząc się w organizmach filtrujących, takich jak małże i ostrygi.

Dwa groźne oblicza bakterii

Większość gatunków Vibrio jest nieszkodliwa, jednak niektóre mogą wywoływać poważne infekcje. Najbardziej niebezpieczne są Vibrio vulnificus i Vibrio parahaemolyticus. Kontakt z nimi następuje poprzez:

• kąpiel w zanieczyszczonej wodzie z otwartą raną,
• spożycie surowych owoców morza zanieczyszczonych bakteriami.

Infekcja może prowadzić do szybko postępującej martwicy tkanek, sepsy, a w skrajnych przypadkach – śmierci. Objawy pojawiają się w ciągu kilku godzin i obejmują:

• silny ból i obrzęk kończyn,
• gorączkę i dreszcze,
• wymioty i biegunkę (w przypadku spożycia zanieczyszczonych owoców morza).

Zmiany klimatu sprzyjają rozprzestrzenianiu się bakterii

Oceany pochłonęły ponad 90% nadmiaru ciepła związanego z emisją gazów cieplarnianych, co sprawia, że stają się coraz bardziej przyjazne dla Vibrio. Badania wykazują, że temperatura i zasolenie wody są kluczowymi czynnikami wpływającymi na występowanie tych bakterii. Im cieplejsza woda, tym większe ryzyko infekcji dla plażowiczów i konsumentów owoców morza.

„Bakterie Vibrio stają się aktywne w wodzie o temperaturze powyżej 15°C i intensywnie się namnażają wraz z ocieplaniem się wód przybrzeżnych w ciągu lata.”

Vibrio wkracza na nowe tereny

W ostatnich latach naukowcy odnotowali ekspansję Vibrio na północ, wzdłuż wschodniego wybrzeża USA. Bakterie pojawiają się coraz częściej w rejonach, które wcześniej były dla nich zbyt chłodne, docierając nawet do stanu Maine. Podobne zjawisko obserwuje się w innych umiarkowanych strefach klimatycznych na świecie.

Kto jest najbardziej narażony?

Infekcje Vibrio występują u każdego, jednak największe ryzyko dotyczy osób z:

• chorobami wątroby,
• osłabionym układem odpornościowym,
• cukrzycą,
• wiekem podeszłym.

Jak się chronić przed niebezpieczną bakterią?

Aby zminimalizować ryzyko infekcji, eksperci zalecają:

• unikanie kąpieli w wodzie z otwartymi ranami,
• dokładne mycie rąk po kontakcie z owocami morza,
• unikanie spożywania surowych skorupiaków w rejonach, gdzie odnotowano przypadki infekcji,
• stosowanie odpowiedniego ubioru ochronnego podczas pracy z owocami morza.

Choć nie wszystkie przypadki infekcji Vibrio kończą się tragicznie, rosnąca ekspansja bakterii w ciepłych wodach Atlantyku wymaga wzmożonej czujności. Naukowcy apelują o lepsze monitorowanie jakości wody i edukację społeczeństwa na temat zagrożeń związanych z tymi niebezpiecznymi mikroorganizmami.