Pil Geri Dönüşüm Sahalarının Temizlenmesi Çocuklarda Kurşun Maruziyetini Azaltabilir

Kurşun Kirliliği ve Geri Dönüşümün Tehlikeleri

Kurşun-asit piller, elektrikli araçlardan geleneksel araçlara kadar birçok alanda kullanılan ve gelişmekte olan ülkelerde yedek enerji depolama sistemlerinde yer alan yaygın bir bileşendir. Ancak bu pillerin yetersiz kirlilik kontrolü olan tesislerde geri dönüşümü, yerel topraklarda binlerce yıl sürebilen ciddi kurşun kirliliğine yol açabilir.

Bangladeş'teki Araştırma ve Bulgular

Uluslararası Diyare Hastalıkları Araştırma Merkezi, Bangladeş (icddr,b) bilim insanları tarafından yürütülen bir çalışmada, terk edilmiş kurşun-asit pil geri dönüşüm tesislerinin yakınında yaşayan çocukların kan kurşun seviyelerinde (BLL) önemli bir düşüş kaydedildi. Araştırma, International Journal of Hygiene and Environmental Health dergisinde yayınlandı.

"Bangladeş'teki gayri resmi pil geri dönüşümü yaygın bir sorun haline geldi." diyen çalışmanın ortak yazarı ve çevre sağlığı bilimcisi Mahbubur Rahman, "Kullanılmış kurşun-asit piller, yerleşim ve tarım alanlarına çok yakın yerlerde kırılıp eritiliyor. Bu da toplulukları toprak ve su kaynaklarının kurşun emisyonlarıyla kirlenmesine maruz bırakıyor." şeklinde konuştu.

Araştırma Yöntemi ve Sonuçlar

Araştırmacılar, 2019 yılının başlarında terk edilen iki kurşun-asit pil geri dönüşüm tesisinin yakınında yaşayan 130 çocuğun kan kurşun seviyelerini inceledi. Ayrıca, bu tesislerin yakınında yaşamayan 37 çocuğun kan kurşun seviyelerini de karşılaştırma amacıyla değerlendirdi. Ardından, bu tesislerden birinde toprak iyileştirme çalışmaları gerçekleştirilirken, diğerinde herhangi bir müdahalede bulunulmadı.

Toprak iyileştirme çalışmaları öncesinde, ekip topluluk üyeleriyle kurşun kirliliğinin tehlikeleri hakkında bilgilendirme toplantıları düzenledi. Bu sayede yerel halk, katılım için bilgilendirilmiş onam sağladı. Çalışmalar sonucunda, iyileştirme yapılan tesiste toprak kurşun içeriğinin 20.000 ppm'in üzerinden 400 ppm'in altına düştüğü gözlemlendi. Bu seviye, çalışmanın yapıldığı 2022-2023 döneminde ABD Çevre Koruma Ajansı (EPA) tarafından kabul edilebilir olarak değerlendirilmişti (EPA, 2024 yılında bu limiti 200 ppm'e düşürdü).

Toprak Temizliğinin Etkileri

Araştırmacılar, müdahale grubuna dahil 68 hanenin çocuk oyun alanlarından, yol kenarlarından ve avlulardan kurşunla kirlenmiş toprağı topladı ve temizledi. Toprak temizliğinden bir yıl sonra, bu hanelerde yaşayan 89 çocuğun kan kurşun seviyelerinde önemli bir düşüş gözlemlendi: 90,1 µg/L'den 70,4 µg/L'ye, yani yaklaşık %21'lik bir azalma.

"Araştırmacılar, terk edilmiş kurşun-asit pil geri dönüşüm tesislerinin yakınındaki bölgelerin, terk edilmiş kurşun madenlerinin çevresindeki bölgeler kadar kirli olduğunu biliyoruz."

Toprak iyileştirmesi yapılmayan ikinci tesiste yaşayan çocuklarda ise kan kurşun seviyelerinde sadece %8,4'lük bir düşüş gözlemlendi (88,5 µg/L'den 81,1 µg/L'ye). Kontrol grubundaki çocuklarda görülen düşüşün ise, zerdeçalda kurşun seviyelerini azaltmaya yönelik bir devlet girişiminden kaynaklanabileceği düşünülüyor.

Çevresel Risklerin Azaltılması İçin Öneriler

• Geri dönüşüm tesislerinde yeterli kirlilik kontrol önlemlerinin uygulanması
• Toprak ve su kaynaklarının düzenli olarak izlenmesi
• Toplumun kurşun kirliliği konusunda bilinçlendirilmesi
• Kurşunla kirlenmiş alanların acil müdahaleyle temizlenmesi
• Uluslararası standartlara uygun düzenleyici politikaların hayata geçirilmesi

Sonuç

Bangladeş'te yapılan bu araştırma, terk edilmiş kurşun-asit pil geri dönüşüm tesislerinin yakınında yaşayan çocukların maruz kaldığı kurşun kirliliğinin ciddiyetini ortaya koyuyor. Toprak temizliği ve iyileştirme çalışmalarının, çocukların kan kurşun seviyelerinde önemli ölçüde düşüş sağladığı kanıtlandı. Bu bulgular, çevresel risklerin azaltılması ve halk sağlığının korunması için acil adımlar atılması gerektiğini vurguluyor.