Dəniz dibindən tapılan qızıl kürənin sirri həll edildi
ABŞ Milli Okean və Atmosfer İdarəsi (NOAA) və Smitsonian İnstitutunun alimləri dənizin dibindən tapılan qızıl kürənin mənşəyini müəyyənləşdirdilər. Kürə ilk dəfə Alyaska körfəzində, dəniz səthindən təxminən 3,2 kilometr dərinlikdə aşkarlanmışdı.
Alimlər qeyd edirlər ki, kürə əvvəllər nəhəng dəniz anemonunun qalıqları olmuşdur. Lakin bu nəticəyə gəlmək üçün bir neçə il davam edən tədqiqatlar aparmaq lazım gəlmişdir. NOAA-nın zooloqu Allen Collins bildirib ki, "Bu xüsusi hadisə bir neçə ekspertin birgə səyləri nəticəsində həll edildi. Bu, morfologiya, genetika, dərin dəniz tədqiqatları və bioinformatika sahələrində mütəxəssislərin birgə işi idi."
Tədqiqatın mərhələləri
Kürə ilk dəfə NOAA-nın "Okeanos Explorer" gəmisində aparılan ekspedisiya zamanı aşkarlanmışdı. Ekspedisiya iştirakçıları obyektin bioloji mənşəli olduğunu qeyd etmişdilər, lakin onun tam mənşəyini müəyyənləşdirə bilməmişdilər. Kürənin səthindəki deşik isə onun içərisinə və ya xaricinə hər hansı bir canlının daxil olduğunu göstərirdi.
Erkən fərziyyələrə görə, kürə ya ölü süngərin qalıqları, ya da yumurta qabığı ola bilərdi. Lakin NOAA və Smitsonian alimləri obyekti fiziki olaraq tədqiq etdikdən və onun genetik tərkibini analiz etdikdən sonra həqiqəti müəyyənləşdirdilər.
- Fiziki tədqiqat: Kürənin anatomiyası heyvanlar üçün qeyri-adi olsa da, onun daxilində suda yaşayan onurğasızlar üçün səciyyəvi olan lifli hüceyrələr – spirosistlər aşkar edildi.
- Genetik analiz: Tam genom ardıcıllığı kürənin genetik materialının nəhəng dəniz anemonu ilə əlaqəli olduğunu təsdiqlədi. Mitoxondrial genomun ardıcıllığı isə növün Relicanthus daphneae olduğunu müəyyənləşdirdi.
Nəticələr və gələcək tədqiqatlar
NOAA-nın Okean Tədqiqatları üzrə fəaliyyət göstərən müvəqqəti direktoru William Mowitt qeyd edib ki, "Dərin dəniz tədqiqatları zamanı biz belə cazibədar sirrlərlə qarşılaşırıq. Müasir DNA ardıcıllığı texnologiyaları sayəsində biz bu sirrləri həll etməyə davam edirik."
Alimlər bildirirlər ki, bu tapıntı dərin dəniz tədqiqatlarının vacibliyini bir daha təsdiqləyir. Hər ekspedisiya zamanı tədqiqatçılar yeni növlər və qeyri-adi fenomenlərlə qarşılaşırlar. Qızıl kürə isə bu cür tapıntıların ən maraqlı nümunələrindən biri olmuşdur.
"Dərin dəniz tədqiqatları zamanı bizə məlum olmayan çoxlu sirrlər var. Müasir texnologiyalar sayəsində biz bu sirrləri tədricən həll edirik." — William Mowitt, NOAA müvəqqəti direktoru