Gen Z meldt vroege cognitieve achteruitgang: wat weten we over de 'brain rot'-epidemie?

Jonge volwassenen melden meer cognitieve problemen

Uit een grootschalig onderzoek van de Yale School of Medicine blijkt dat het aantal jongvolwassenen dat zelf cognitieve problemen meldt, de afgelopen tien jaar bijna is verdubbeld. Tussen 2013 en 2023 steeg het percentage van 5,1% naar 9,7% bij 18- tot 34-jarigen. Bij de totale volwassen bevolking nam het percentage toe van 5,3% naar 7,4%. Het onderzoek volgde 4,5 miljoen volwassenen.

Geen sprake van dementie, maar wel een zorgwekkende trend

Hoewel de resultaten zorgen baren, wijzen de onderzoekers erop dat er geen sprake is van een dementie-epidemie. Adam de Havenon, associate professor neurologie en hoofdauteur van de studie, benadrukt: "Dit is geen diagnose van dementie of cognitieve achteruitgang, maar een subjectief verslag van mensen die aangeven moeite te hebben met concentreren, onthouden of beslissingen nemen."

Bij dementie is er sprake van structurele hersenschade met een specifieke pathologie. De Havenon stelt dat verder onderzoek nodig is om te bepalen of er een verband bestaat tussen vroege cognitieve klachten en latere hersenafwijkingen. De gevolgen van een dergelijke link zouden aanzienlijk zijn: dementie kostte de wereldwijde economie in 2019 al $1,3 biljoen.

Sociaaleconomische factoren spelen een rol

De Yale-studie toont ook aan dat de problemen breder verspreid raken, vooral onder jongere volwassenen. Sociaaleconomische factoren lijken een sleutelrol te spelen. De onderzoekers concluderen dat structurele en sociale omstandigheden bijdragen aan de stijgende trend.

Is technologie de boosdoener?

Hoewel de Yale-studie gebaseerd is op subjectieve zelfrapportages, sluiten andere onderzoeken aan bij deze bevindingen. Jared Cooney Horvath, neurowetenschapper, waarschuwde eerder dit jaar in een schriftelijke getuigenis voor de Amerikaanse Senaat voor de gevolgen van grootschalige digitale adoptie zonder adequate bewijzen van effectiviteit, privacybescherming en ontwikkelingsveiligheid.

Horvath wijst op het falen van overheden om deze risico's te mitigeren. "Federal beleid stimuleert de digitale transformatie zonder onafhankelijke evaluatie van de gevolgen voor onderwijs en arbeidsmarkt", aldus Horvath. Deze aanpak heeft volgens hem geleid tot een generatie die ondanks toegang tot ongekende informatie, lager scoort op standaardtests dan voorgaande generaties.

Wat zijn de oplossingen?

Horvath pleit voor een fundamentele herziening van het onderwijsbeleid. Hij stelt voor om de afhankelijkheid van digitale hulpmiddelen te verminderen en meer nadruk te leggen op bewezen effectieve leerstrategieën. "We moeten decennialange schade ongedaan maken", aldus Horvath. Zijn oproep sluit aan bij de noodzaak van verder onderzoek naar behandelingen voor cognitieve achteruitgang, variërend van gedragsinterventies tot innovatieve benaderingen zoals een anti-inflammatoire neusspray.

Toekomstige uitdagingen en onderzoek

De bevindingen van Yale onderstrepen het belang van vervolgonderzoek. Momenteel is er geen bewijs dat de gemelde cognitieve problemen leiden tot structurele hersenafwijkingen. Toch roepen de resultaten vragen op over de langetermijneffecten van de huidige digitale en sociale omstandigheden op de hersengezondheid van jongvolwassenen.