Nieuwe levercel ontdekt die beschermt tegen ernstige leverziekte

Ontdekking van een nieuwe levercel met beschermende werking

Een recente studie in het Journal of Clinical Investigation onthult een nieuwe levercel die een cruciale rol kan spelen bij de behandeling van ernstige leverziekten. Deze cel activeert een signaalroute die beschermt tegen metabolic dysfunction-associated steatohepatitis (MASH), een ernstige vorm van leververvetting die 5% tot 10% van de Amerikaanse volwassenen treft. MASH kan leiden tot levercirrose en leverkanker.

De rol van levercellen in gezondheid en ziekte

De lever bestaat uit meer dan een dozijn verschillende celtypen, waaronder hepatocyten (levercellen) en andere cellen zoals stromale en immuuncellen. Onderzoekers van de University of Michigan Life Sciences Institute, onder leiding van professor Jiandie Lin, bestuderen hoe deze cellen met elkaar communiceren om een gezonde lever te behouden en hoe die communicatie verandert bij ziekte.

Het team analyseerde de genexpressie van individuele hepatocyten in zowel gezonde als MASH-levermonsters. Hierbij ontdekten ze een nieuwe cluster van cellen met een unieke identiteit, die alleen voorkwam in MASH-levers. Deze cellen vertoonden kenmerken van cellulaire veroudering (senescentie), een toestand waarin cellen niet meer delen maar ook niet afsterven. Senescente cellen verstoren de normale weefselfunctie, verhogen schadelijke ontstekingen en dragen bij aan ziekteprogressie.

Het gen THEMIS als sleutel tot bescherming

Een opvallende bevinding was de verhoogde activiteit van het gen THEMIS in deze nieuwe celcluster. Dit gen codeert voor het eiwit THEMIS en wordt normaal gesproken alleen tot expressie gebracht in een specifiek type immuuncellen, de T-cellen. In gezonde hepatocyten is THEMIS niet actief, maar in zowel muizen- als menselijke MASH-levers bleek het gen sterk geactiveerd te zijn.

Om de rol van THEMIS te onderzoeken, vergeleken de wetenschappers de levergezondheid van normale muizen met die van muizen waarbij THEMIS specifiek uit hepatocyten was verwijderd. De levers zonder THEMIS vertoonden meer leverbeschadiging, veroudering, ontstekingen en fibrose. Daarentegen leidde een verhoogde THEMIS-expressie in hepatocyten tot minder veroudering en betere bescherming tegen leverbeschadiging en MASH.

Belangrijke implicaties voor toekomstige behandelingen

De bevindingen zijn veelbelovend, omdat slechts enkele eerdere studies deze celpopulatie hebben geïdentificeerd. "Het is bijzonder spannend," aldus hoofdauteur Xiaoxue Qiu, voormalig onderzoeker in het lab van Lin en recentelijk gestart met haar eigen onderzoeksgroep. "We wisten nog niet veel over de rol van deze cellen bij ziekte, maar deze resultaten wijzen op een mogelijk nieuwe benadering voor de behandeling van MASH."

Toekomstig onderzoek en behandelingsmogelijkheden

De ontdekking van deze nieuwe levercel en de beschermende werking van THEMIS biedt hoop op nieuwe therapieën voor patiënten met MASH. Hoewel verder onderzoek nodig is om de precieze mechanismen volledig te begrijpen, opent deze studie de deur naar gerichte behandelingen die de leverfunctie kunnen verbeteren en ziekteprogressie kunnen vertragen.