Mieszkańcy ubogich rejonów rzadziej poddają się badaniom na raka

Nierówności w dostępie do badań profilaktycznych

Osoby mieszkające w rejonach o ograniczonych zasobach finansowych znacznie rzadziej poddają się badaniom na raka w klinikach federalnych – wynika z najnowszego badania. Federally Qualified Health Centers (FQHC), czyli kliniki federalne, świadczą usługi medyczne i profilaktyczne dla osób o niskich dochodach, pomagając także w kwestiach mieszkaniowych, żywnościowych i transportowych.

Poważne dysproporcje w badaniach na raka

Analiza danych z 2022 roku wykazała znaczne różnice w częstości badań przesiewowych między klinikami. Największe dysproporcje dotyczyły:

• Raka jelita grubego: osoby z najuboższych rejonów były badane o około 15 punktów procentowych rzadziej niż mieszkańcy obszarów z większymi zasobami.
• Raka piersi: różnica wynosiła około 11 punktów procentowych.
• Raka szyjki macicy: dysproporcja sięgała 8 punktów procentowych.

„Te wyniki są niepokojące, ponieważ osoby z ubogich rejonów częściej prowadzą niezdrowy tryb życia – mają gorszą dietę, mniej się ruszają i częściej palą. To zwiększa ryzyko zachorowania na raka, a jednocześnie nie mają dostępu do ratujących życie badań profilaktycznych” – mówi Eunhae Shin, główna autorka badania i adiunkt w College of Public Health na Uniwersytecie Georgii.

Bariery utrudniające dostęp do badań

Badacze wskazują, że na niską frekwencję w badaniach wpływają głównie czynniki społeczno-ekonomiczne, takie jak:

• Niskie dochody i bezrobocie,
• Niskie wykształcenie,
• Bariery logistyczne (np. trudności z uzyskaniem zwolnienia z pracy),
• Niska świadomość zdrowotna,
• Trudności w komunikacji (np. dla osób o niskiej znajomości języka angielskiego lub z niepełnosprawnościami).

„Osoby z niskim wykształceniem i dochodami borykają się z wieloma przeszkodami, które uniemożliwiają im korzystanie z profilaktyki. Często nie mają czasu na wizyty lekarskie lub nie rozumieją, jak ważne są regularne badania” – dodaje Shin.

Możliwe rozwiązania problemu

Aby ułatwić dostęp do badań, badacze proponują wprowadzenie:

• Testów domowych na raka jelita grubego,
• Usług telemedycznych,
• Lepszego finansowania klinik federalnych.

„Kliniki FQHC odgrywają kluczową rolę w systemie opieki zdrowotnej, jednak często są pomijane w dyskusjach o reformie systemu. Potrzebujemy więcej badań i polityk publicznych, które poprawią nie tylko dostęp do badań na raka, ale także do profilaktyki innych chorób przewlekłych” – podkreśla Shin.

Szczegóły badania

Analiza oparta została na danych z 2022 roku, pochodzących z systemu Uniform Data System HRSA (Health Resources and Services Administration). W badaniu uwzględniono ponad 1 300 klinik FQHC, które łącznie obsługują 29,8 miliona pacjentów w 50 stanach oraz Dystrykcie Kolumbii.

Wyniki badania zostały opublikowane w Journal of General Internal Medicine.