Polisə yalan şikayətlə zərər çəkən şəxsə 500 min dollar təzminat

Nyu-York, ABŞ — Nyu-York Apellyasiya Məhkəməsinin son qərarına əsasən, 2013-cü ildə ailə məhkəməsi iclasından sonra yalan şikayətə görə şəxsə qarşı polis çağırılması nəticəsində şəxsə 500 min dollar təzminat ödənilməsi qərara alınıb.

Məhkəmə prosesi necə başladı?

2013-cü il mayın 9-da ailə məhkəməsində uşaq alimenti məsələsi ilə bağlı iclas keçirilirdi. Tərəflərdən biri — Con Libertella (bundan sonra Con) keçmiş həyat yoldaşı ilə bağlı məsələni həll etmək üçün məhkəməyə gəlmişdi. Plaintiff (şikayətçi), Conun qaynı olan şəxsin tərəfini tuturdu. Con isə atasının müşayiəti ilə məhkəməyə gəlmişdi.

İclasdan çıxarkən tərəflər arasında sözlü mübahisə baş verdi. Con hadisəni telefonla video çəkdi. Defendantlar (müdafiə tərəfi) məhkəmə mühafizəsinə Conun plaintiffi döydüyünü və polis çağırılmasını istədiklərini bildirdilər. Polis çağırıldı və plaintiff həbs edildi. 2013-cü ilin noyabrında isə rayon prokurorluğu qarşıdakı şəxsə qarşı irəli sürülən ittihamları rədd etdi.

Məhkəmənin qərarı

Plaintiff, defendantlara qarşı iftira, həbs və qəsdən təqib səbəbi ilə iddia qaldırdı. Məhkəmənin qərarına əsasən, jüri iftira və həbs məsələsində plaintiffin lehinə qərar çıxardı. Con isə həbs və qəsdən təqib məsələlərində məsuliyyət daşıdı.

Məhkəmə qərarında qeyd olunur ki, defendantların iftira səviyyəsindəki bəyanatları powell və digər mənbələr əsasında əsaslı şəkildə zərərli hesab edilmişdir. Çünki onlar plaintiffi ciddi cinayət — hücum etmək cəhdində ittiham etmişdilər.

Hüquqşünasların fikrincə: "Həbs məsuliyyətinin yaranması üçün mülki şəxs polisin fəaliyyətinə aktiv şəkildə təsir etməli, məsələn, həbsin həyata keçirilməsinə səbəb olmalı və ya polisin qərarını öz iradəsi ilə qəbul etməsinə səbəb olacaq qədər aktiv müdaxilə etməlidir."

Məhkəmə qeyd edir ki, qəsdən təqib məsuliyyətinin yaranması üçün isə cinayət işinin başlanması, bu işin zərər çəkən şəxsin xeyrinə nəticələnməsi, səbəbli əsasların olmaması və təqibin qəsdən həyata keçirilməsi faktlarının sübut edilməsi tələb olunur.

Digər vacib məqamlar

• Mülki şəxs tərəfindən yanlış məlumat verilməsi təkbaşına həbs və ya qəsdən təqib məsuliyyətini yaratmır;
• Məsuliyyətin yaranması üçün həmin şəxsin aktiv rol oynaması, məsələn, polisə məsləhət verməsi və ya onları hərəkətə təşviq etməsi tələb olunur;
• Yalnız yanlış məlumat vermək kifayət deyil — həmin məlumatın cinayət işinin başlanmasına səbəb olması üçün aktiv iştirak faktı da sübut edilməlidir.

Bu qərar, ictimaiyyət arasında böyük rezonans doğurmuş və insanların hüquqlarının müdafiəsi məsələsində mühüm rol oynayacaq vacib presedent hesab olunur.