Vəkil Rajan AI ilə səhv istinadlar səbəbindən cərimə olunacaq

Məhkəmə qərarı: AI istifadəçisi vəkil cərimələnəcək

ABŞ-nin Pensilvaniya ştatının Şərq Pennsylvania dairə məhkəməsində hakim Kai Scott, Bunce v. Visual Tech Innovations, Inc. işində vacib bir qərar çıxardı. Məhkəmə, vəkil Rajan tərəfindən süni intellektdən istifadə edilərək səhv və uydurma istinadlar verilməsi səbəbindən onun cərimələnməsini tələb etdi.

Davam edən mübahisənin səbəbləri

İşin əsas müzakirə mövzusu, tərəflər arasında ləğv edilmiş bir depozitasiya ilə əlaqədar səyahət xərclərinin ödənilməsi idi. Plaintiff tərəfi məqbul səyahət xərclərinin ödənilməsini tələb etmiş, lakin vəkil Rajan bu tələbə qarşı çıxaraq, həm də cərimə tələbini irəli sürmüşdür. Plaintiff tərəfi isə Rajanın əvvəllər də eyni şəkildə səhvlər etdiyini və uydurma istinadlar istifadə etdiyini qeyd etmişdir.

Hakimin qərarı və səbəbləri

11 mart 2026-cı ildə çıxarılan qərarda hakim Scott, Rajanın sənədlərində istifadə etdiyi istinadların düzgünlüyünü yoxlamadığını qeyd etmişdir. Hakim qərarında aşağıdakı əsasları qeyd etmişdir:

• Səhvlərin səbəbi: Rajan, sənədləri AI-dan istifadə edərək hazırlamış, lakin onların doğruluğunu yoxlamamışdır.
• Cavab verməkdən çəkinmə: Rajan, qarşı tərəfin təkliflərini nəzərə almadan sənədləri təqdim etmişdir.
• Vaxt məhdudiyyətləri: Rajan, vaxtın yetişməsi səbəbindən sənədləri yoxlanılmadan təqdim etmişdir.
• Qanun pozuntusu: Hakim, hər bir sənədin təqdim edilməzdən əvvəl yoxlanılması tələb olunduğunu qeyd etmişdir.

"Hakimlərin və vəkillərin əsas vəzifəsi, təqdim etdikləri sənədlərin düzgünlüyünü təmin etməkdir. AI-dan istifadə edərkən belə, sənədlərin yoxlanılması vacibdir."

Rajanın müdafiəsi və onun rədd edilməsi

Rajan, sənədlərdəki səhvlərin səbəbini "normal hüquq təcrübəsi sahəsində fəaliyyət göstərməməsi" ilə əlaqələndirmişdir. Lakin hakim Scott bu müdafiəni qəbul etməmişdir. Hakim qeyd etmişdir ki, sənədlərin düzgünlüyünün yoxlanılması hər bir hüquqşünasın əsas vəzifəsidir və vaxt məhdudiyyətləri səbəbindən sənədlərin yoxlanılmaması qənaətbəxş səbəb ola bilməz.

Hakim, Rajanın AI istifadəsinə dair məhkəmənin xüsusi qaydalarına əməl etmədiyini də qeyd etmişdir. Məhkəmənin AI istifadə qaydaları, sənədlərin yalnız insan tərəfindən yoxlanıldıqdan sonra təqdim edilməsini tələb edir. Rajan isə sənədləri AI tərəfindən avtomatik olaraq hazırladığını və yoxlamadığını etiraf etmişdir.

Nəticə və gələcək təsirlər

Hakim Scott, Rajanın bütün məqbul səyahət xərclərini ödəməsini və sənədlərindəki səhvlərin səbəblərini izah etməsini tələb etmişdir. Bu qərar, hüquq sahəsində AI istifadəsinə dair vacib bir presedent olaraq qiymətləndirilə bilər. Hakimlər və vəkillər, sənədlərin təqdim edilməzdən əvvəl düzgünlüyünün yoxlanılması məsuliyyətini daşıyırlar.

Bu hadisə, hüquq sahəsində AI-in artan istifadəsinə qarşı yeni tələblərin ortaya çıxmasına səbəb ola bilər. Hüquq firmaları və vəkillər, sənədlərin təqdim edilməzdən əvvəl çox diqqətli şəkildə yoxlanılması üçün yeni prosedurlar tətbiq etməyə başlayacaqlar.