Sąd Najwyższy osłabia Ustawę o Prawach Wyborczych – nowy podział okręgów w Luizjanie uznany za niezgodny z konstytucją

Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych wydał w środę przełomowy wyrok w sprawie Louisiana v. Callais, unieważniając nowy podział okręgów wyborczych w Luizjanie. Decyzja zapadła stosunkiem głosów 6:3 i została podzielona wzdłuż linii ideologicznych.

Sędziowie orzekli, że stan Luizjana nie miał obowiązku tworzenia dodatkowego okręgu z większością wyborców należących do mniejszości, a zastosowanie kryterium rasowego przy redystrybucji granic okręgów było niezgodne z konstytucją. „Ponieważ Ustawa o Prawach Wyborczych nie wymagała utworzenia dodatkowego okręgu z większością mniejszościową, żaden istotny interes nie uzasadniał użycia kryterium rasowego przy tworzeniu SB8. W konsekwencji mapa jest niezgodnym z konstytucją gerrymanderingiem rasowym” – napisano w uzasadnieniu wyroku.

Sprawę rozstrzygnął sędzia Samuel Alito, któremu towarzyszyli pozostali konserwatywni sędziowie. Odmienne zdanie przedstawiła sędzia Elena Kagan, poparta przez dwóch liberalnych kolegów.

Nowy podział okręgów w Luizjanie powstał po spisie powszechnym z 2020 roku. Początkowo mapa przewidywała tylko jeden okręg z większością wyborców czarnoskórych. Grupa czarnoskórych wyborców pozwała stan, twierdząc, że narusza on Sekcję 2 Ustawy o Prawach Wyborczych, która zakazuje dyskryminacji ze względu na rasę. Sąd okręgowy oraz konserwatywny Sąd Apelacyjny Piątego Okręgu przychyliły się do ich argumentów i nakazały stanowi opracowanie nowej mapy.

Nowa wersja zawierała już dwa okręgi z większością czarnoskórych wyborców. Jednak grupa wyborców określających się jako „nieafroamerykańscy” zaskarżyła nową mapę, argumentując, że jej powstanie było oparte na kryterium rasowym i stanowi niezgodny z konstytucją gerrymandering. Choć początkowo federalny panel sędziów zablokował stosowanie nowej mapy, Sąd Najwyższy wstrzymał to postanowienie, pozwalając na jej tymczasowe użycie.

Decyzja Sądu Najwyższego nie tylko wpłynie na wyniki wyborów w konserwatywnie rządzonej Luizjanie przez kolejne lata, ale także poważnie ogranicza możliwości zwalczania dyskryminacji wyborczej na podstawie Ustawy o Prawach Wyborczych. Jak wskazano w raporcie Senackiej Komisji Sprawiedliwości z 1982 roku, ustawa zakazuje „dyskryminacji wobec grup mniejszościowych, np. poprzez tworzenie nieproporcjonalnie dużych okręgów wyborczych”.