Omaha herbergt grootste loodvervuilde locatie van VS: waarom worden niet alle kinderen getest?

Omaha, Nebraska, is een stad met een donkere erfenis: meer dan een eeuw lang hebben fabrieken en een loodsmelterij ruim 181 miljoen kilogram giftig lood over de oostkant van de stad verspreid. De Environmental Protection Agency (EPA) verklaarde het gebied in 2003 officieel tot Superfund-site – de grootste woongebiedvervuiling van dit type in de Verenigde Staten.

Sindsdien zijn bijna 14.000 tuinen en binnenpleinen opgegraven en vervangen door schone grond. Toch blijft het probleem bestaan. Belinda Daniels ontdekte in 2018 dat haar toen éénjarige zoon Jovanni hoge loodwaarden in zijn bloed had. De kinderarts waarschuwde dat lood de ontwikkeling van zijn hersenen kon remmen, met mogelijk autisme of ernstige gedragsproblemen als gevolg.

Door snel in actie te komen – het gezin verliet het vervuilde appartement, schoonmaakroutines werden aangepast en Jovanni werd regelmatig getest – daalden de waarden. Toch heeft hij nog steeds moeite met woede en impulscontrole. "Ze zeiden dat hij autistisch had kunnen worden of ernstig achter zou kunnen blijven," vertelt Daniels. "Het had veel erger kunnen zijn."

Maar niet alle kinderen in Omaha krijgen deze kans. Nebraska heeft geen landelijke wet die verplicht om alle kinderen voor hun vijfde levensjaar te testen op lood. In plaats daarvan ligt de beslissing bij artsen of zorginstellingen. Hierdoor worden te weinig kinderen getest, terwijl de risico’s in Omaha aanzienlijk zijn.

Volgens lokale gezondheidsfunctionarissen is dit een groot probleem. 13 andere staten, waaronder buurstaat Iowa, hebben inmiddels wetten aangenomen die universele loodtesten verplicht stellen voor alle kinderen voordat ze naar de kleuterschool gaan. Onderzoek toont aan dat deze aanpak het aantal gediagnosticeerde gevallen van loodvergiftiging aanzienlijk verhoogt.

Waarom test Nebraska niet standaard?

De meeste staten die universele testen invoerden, deden dit omdat ze merkten dat het richten op alleen hoogrisicogroepen – zoals kinderen in oude huizen – niet volstond. Uit onderzoek van de American Academy of Pediatrics blijkt dat artsen nationaal gezien ongeveer de helft van de kinderen met hoge loodwaarden missen door inconsistent testbeleid. Zowel de American Academy of Pediatrics als de Centers for Disease Control and Prevention (CDC) adviseren om kinderen in gebieden met veel loodvervuiling of oude woningen standaard te testen.

In Omaha proberen gezondheidsambtenaren al jaren het bewustzijn te vergroten met billboards en buurtcampagnes, maar zonder wettelijke verplichting blijft de dekking onvolledig. Voor Belinda Daniels is de boodschap duidelijk: "Alle kinderen in Omaha zouden getest moeten worden. Het maakt niet uit waar ze wonen."