Sny odzwierciedlają nasze życie i osobowość
Od wieków ludzie zastanawiają się, dlaczego śnimy. Teraz naukowcy z włoskiego Instytutu Studiów Zaawansowanych IMT w Lukce postanowili przyjrzeć się temu zagadnieniu bliżej. Przeanalizowali ponad 3700 relacji ze snów zebranych od 207 uczestników w latach 2020–2024 oraz dodatkowe 80 raportów z okresu początkowej fazy pandemii COVID-19 (kwiecień–maj 2020).
Pandemia nasiliła emocjonalne i ograniczeniowe wątki w snach
Badania wykazały, że globalne wydarzenia, takie jak pandemia, mają bezpośredni wpływ na treść naszych snów. Podczas lockdownu sny uczestników zawierały więcej odniesień do ograniczeń i charakteryzowały się wyższą intensywnością emocjonalną. Z czasem te efekty stopniowo słabły, wracając do stanu sprzed pandemii.
„Podczas lockdownu sny zawierały więcej odniesień do ograniczeń i charakteryzowały się wyższą intensywnością emocjonalną. Efekty te stopniowo słabły w kolejnych latach.”
Valentina Elce, główna autorka badania
Osobowość kształtuje treść snów
Uczestnicy badania, w wieku od 18 do 70 lat, zostali poddani ocenie pod kątem cech psychologicznych, poznawczych, demograficznych oraz wzorców snu. Każdy z nich rejestrował swoje sny bezpośrednio po przebudzeniu, opisując ich dziwaczność, żywotność, nastrój (walencja emocjonalna) oraz poziom kontroli nad wydarzeniami w śnie. Dodatkowo uczestnicy prowadzili dzienniki swoich doświadczeń z okresu czuwania.
Naukowcy wykorzystali modele przetwarzania języka naturalnego do analizy semantycznej treści snów oraz korelacji między indywidualnymi cechami uczestników a ich doświadczeniami sennymi. Okazało się, że osoby skłonne do błądzenia myślami podczas dnia miały bardziej surrealistyczne sny.
„Nasze odkrycia wskazują, że dziwaczność snów jest związana z tendencją do błądzenia myślami, co prowadzi do częstych zmian w ustawieniach narracyjnych snów. To potwierdza teorie sugerujące, że marzenia senne i błądzenie myślami mogą mieć wspólne podłoże neuronalne i poznawcze.”
Badania potwierdzają wpływ zewnętrznych wydarzeń na sny
Grupa badana podczas pandemii składała się z 60 kobiet i 20 mężczyzn, którzy prowadzili dzienniki snów wiosną 2020 roku. Porównując wyniki z obiema grupami, naukowcy stwierdzili, że wydarzenia zewnętrzne o wysokim ładunku emocjonalnym, takie jak pandemia COVID-19, wpływają na doświadczenia senne i sposób, w jaki te efekty ewoluują w czasie.
Kluczowe wnioski z badania:
- Osobowość ma znaczący wpływ na treść snów – osoby skłonne do błądzenia myślami mają bardziej surrealistyczne sny.
- Globalne wydarzenia wpływają na sny – pandemia COVID-19 nasiliła emocjonalne i ograniczeniowe wątki w snach.
- Sny odzwierciedlają zarówno stałe cechy osobowości, jak i chwilowe doświadczenia – badanie pokazało, że zarówno indywidualne cechy, jak i incydentalne wydarzenia kształtują semantykę snów.
Dlaczego to odkrycie jest ważne?
Badania nad snami nie tylko poszerzają naszą wiedzę na temat ludzkiej psychiki, ale także mogą mieć praktyczne zastosowania. Zrozumienie, jak czynniki zewnętrzne i wewnętrzne wpływają na sny, może pomóc w opracowywaniu terapii dla osób cierpiących na zaburzenia snu lub traumy psychiczne. Ponadto, odkrycia te rzucają nowe światło na związek między marzeniami sennymi a procesami poznawczymi podczas czuwania.