Dromen onthullen meer dan we denken

Wetenschappers hebben voor het eerst systematisch onderzocht hoe persoonlijkheidskenmerken en externe gebeurtenissen onze dromen vormgeven. Uit een analyse van ruim 3.700 dromen van 207 deelnemers tussen 2020 en 2024 blijkt dat niet alleen wereldgebeurtenissen, zoals de pandemie, onze nachtelijke beelden beïnvloeden, maar ook individuele eigenschappen.

De impact van de pandemie op dromen

Tijdens de eerste lockdown in 2020 registreerden 80 deelnemers hun dromen. De resultaten toonden aan dat dromen tijdens deze periode vaker gingen over beperkingen en emotionele intensiteit. Deze effecten normaliseerden zich geleidelijk in de jaren daarna. “Dromen tijdens de lockdown bevatten meer verwijzingen naar beperkingen en vertoonden een hogere emotionele lading,” aldus onderzoeksleider Valentina Elce van de IMT School for Advanced Studies Lucca.

Persoonlijkheidskenmerken bepalen droomstijl

Deelnemers die in hun waaktoestand vaak dagdroomden, ervoeren in hun slaap vaker bizarre dromen. Onderzoekers vermoeden dat dagdromen en dromen een gemeenschappelijke neurale en cognitieve basis hebben. “Mensen die veel met hun gedachten zwerven, rapporteren dromen met frequente veranderingen in setting en ongewone gebeurtenissen,” aldus het onderzoeksteam.

Hoe de studie werd uitgevoerd

Het onderzoek bestond uit twee delen:

  • Hoofdstudie: 207 Italiaanse volwassenen (18-70 jaar) registreerden hun dromen en dagelijkse ervaringen gedurende vier jaar. Hun persoonlijkheid, cognitieve eigenschappen en slaappatronen werden geanalyseerd.
  • Lockdownstudie: 80 deelnemers (60 vrouwen, 20 mannen) hielden in het voorjaar van 2020 een dromendagboek bij om de impact van de pandemie op dromen te meten.

Dromen als spiegel van de werkelijkheid

De resultaten tonen aan dat dromen niet alleen een weerspiegeling zijn van onze persoonlijkheid, maar ook van externe gebeurtenissen. “Stabiele persoonlijkheidskenmerken en incidentele ervaringen beïnvloeden samen de inhoud van onze dromen,” concludeert Elce. Deze bevindingen kunnen helpen om beter te begrijpen hoe stressvolle gebeurtenissen, zoals een pandemie, onze geestelijke gezondheid beïnvloeden.

“Onze dromen zijn een venster naar onze onderbewuste verwerking van dagelijkse ervaringen en emoties.” — Onderzoeksteam, IMT School for Advanced Studies Lucca

Toekomstig onderzoek

De wetenschappers benadrukken dat vervolgonderzoek nodig is om te bepalen hoe lang de effecten van wereldgebeurtenissen op dromen aanhouden. Ook willen ze onderzoeken of persoonlijkheidskenmerken kunnen helpen voorspellen hoe mensen emotionele crises verwerken in hun slaap.