Amerika Birleşik Devletleri Yüce Mahkemesi, 2 Mayıs 1927 tarihinde aldığı Buck v. Bell kararıyla, zorunlu kısırlaştırma uygulamalarının anayasaya uygun olduğunu hükme bağladı. Bu karar, ABD hukuk tarihindeki en tartışmalı ve etik açıdan en çok sorgulanan yargı kararlarından biri olarak kabul edilmektedir.

Dava, Virginia eyaletinin zorunlu kısırlaştırma yasasına karşı açılmıştı. Mahkeme, 8'e karşı 1 oy çokluğuyla aldığı kararda, eyaletin toplum sağlığını koruma gerekçesini geçerli buldu. Yargıç Oliver Wendell Holmes Jr., kararın gerekçesinde, "Üç kuşak aptal yeter" ifadesini kullanarak, zorunlu kısırlaştırmanın toplum için gerekli olduğunu savundu.

Karar, o dönemde ABD genelinde yaygın olan öjeni (ırk ıslahı) hareketinin bir parçası olarak değerlendirildi. Bu hareket, genetik olarak 'istenmeyen' görülen bireylerin üremesini engellemeyi hedefliyordu. Buck v. Bell davası, bu uygulamaların yasal dayanağını oluşturdu.

Kararın sonuçları ve etkileri

  • Yasal dayanak: ABD genelinde birçok eyalet, zorunlu kısırlaştırma yasalarını bu karara dayanarak çıkardı. Tahminlere göre, 1927 ile 1970'ler arasında yaklaşık 70.000 kişi bu yasalar kapsamında kısırlaştırıldı.
  • Etik tartışmalar: Karar, insan hakları ve bireysel özgürlükler açısından yoğun eleştirilere maruz kaldı. Zorunlu kısırlaştırmanın insan onuruna aykırı olduğu ve tıbbi gerekçelerden yoksun olduğu yönünde görüşler ortaya atıldı.
  • Günümüzdeki değerlendirme: Buck v. Bell davası, ABD Yüce Mahkemesi tarafından nadiren anılan ve genellikle olumsuz bir örnek olarak gösterilen bir karar olarak tarihe geçti. 2001 yılında Yargıç Ruth Bader Ginsburg, bu kararı ABD hukuk tarihindeki en kötü karar olarak nitelendirdi.

Kararın ardından, zorunlu kısırlaştırma uygulamaları ABD genelinde yavaş yavaş terk edilmeye başlandı. 1970'lerde ve 1980'lerde birçok eyalet, bu yasaları anayasaya aykırı bularak iptal etti. Günümüzde, Buck v. Bell davası, insan hakları ihlallerinin yasal dayanaklarından biri olarak ders kitaplarında yer almakta ve etik tartışmaların odağında bulunmaktadır.

Kaynak: Reason