Trump destekçileri tarafından finanse edilen ve adıyla anılan dünyanın en büyük AI veri merkezi projesi, ciddi gecikmeler ve lojistik zorluklarla karşı karşıya. Projenin CEO'su Toby Neugebauer'in ani istifası, şirketin hisselerinde sert düşüşlere yol açtı.
Projenin Arka Planı ve Hedefleri
Fermi America, eski ABD Enerji Bakanı ve Trump yönetiminin önemli isimlerinden Rick Perry tarafından kurulan şirket, devasa bir AI altyapı projesine imza atmıştı. Haziran 2025'te duyurulan proje, Texas Panhandle bölgesinde yer alıyor ve Manhattan'ın yarısı kadar bir alanı kaplaması planlanıyor.
Proje, 17 gigavatlık yerinde enerji üretimi hedefiyle, doğal gaz, nükleer ve güneş enerjisini kullanmayı planlıyor. Bu kapasite, New York şehrinin üç katı kadar elektrik talebine denk geliyor. Projenin adı ise Başkan Donald Trump İleri Enerji ve İstihbarat Kampüsü olarak belirlendi.
CEO'nun İstifası ve Projedeki Rolü
Toby Neugebauer, projenin CEO'su olarak görev yaparken, geçtiğimiz hafta yaptığı açıklamada projeye dair bazı zorlukları kabul etti. Neugebauer, AI çiplerini soğutma sistemlerinin beklenenden daha karmaşık olduğunu ve tedarik zincirindeki belirsizliklerin projeyi olumsuz etkilediğini belirtti.
"Soğutma sistemleri konusunda naif davrandığımı kabul ediyorum. Tedarik zincirinin nerede olduğunu yanlış anladığımı düşünüyorum. Bu bir başarısızlık olarak kabul edilebilir."
Neugebauer'in istifasıyla birlikte şirketin hisseleri, son altı ayda %75 değer kaybettikten sonra, cuma günü işlem sonrası piyasada sert bir düşüş yaşadı. Şirketten yapılan açıklamada, istifanın nedenlerine dair detay verilmese de, projenin geleceği konusunda endişeler arttı.
Projenin Karşı Karşıya Olduğu Temel Sorunlar
1. Ana Kiralayıcı Eksikliği
Fermi America'nın karşı karşıya olduğu en büyük sorunlardan biri, ana kiralayıcı eksikliği. Genellikle büyük ölçekli bulut sağlayıcıları olan bu kiralayıcılar, projenin hayata geçirilmesi için kritik önem taşıyor. Özellikle soğutma sistemleri gibi bileşenlerin tasarımı ve uygulaması, kiralayıcıların taleplerine göre şekillendiriliyor.
Neugebauer, projenin ilerleyebilmesi için bir kiralayıcıya ihtiyaç olduğunu kabul etti. Mart ayında yapılan kazanç çağrısında analistler tarafından da bu konuya dikkat çekildi. Neugebauer, yeni niyet mektupları imzalandığını ancak detayların kamuoyuyla paylaşılmasının sözleşmeler tamamlanana kadar mümkün olmadığını belirtti.
2. Soğutma Sistemleri ve Lojistik Zorluklar
AI çiplerinin yüksek ısı yayması nedeniyle, soğutma sistemleri projenin en kritik bileşenlerinden biri. Neugebauer, soğutma sistemlerinin orijinal tahminlerden daha büyük bir engel olduğunu kabul etti. Bu sistemlerin tasarımı ve tedariki, projenin ilerleyişini doğrudan etkiliyor.
3. Yatırımcı Güveni ve Hukuki Sorunlar
Aralık ayında bir kiralayıcının projeyi terk etmesiyle birlikte yatırımcılar, şirkete karşı sınıf davası açtı. Bu durum, projenin finansal istikrarı ve yatırımcı güvenini daha da zayıflattı.
Projenin Geleceği ve Pazar Analizleri
Cleanview adlı bağımsız bir pazar araştırma firması tarafından hazırlanan rapora göre, Fermi America'nın karşı karşıya olduğu sorunlar, sektördeki diğer büyük projeler için de bir uyarı niteliğinde. Raporda, projenin başarısız olma riskinin yüksek olduğu ve benzer projelerin planlanırken dikkatli olunması gerektiği vurgulandı.
Şirket, geçtiğimiz aylarda hava kirliliği izinlerini almayı başarsa da, projenin tamamlanması için gereken diğer izinler ve onaylar henüz netlik kazanmadı. Projenin hayata geçirilmesi için gerekli olan hyperscaler'ların (büyük ölçekli bulut sağlayıcıları) ilgisinin ne ölçüde devam edeceği belirsizliğini koruyor.
Sonuç: Büyük Bir Proje, Büyük Riskler
Fermi America'nın karşı karşıya olduğu zorluklar, AI altyapı projelerinin ne kadar karmaşık ve riskli olabileceğini gözler önüne seriyor. Proje, hem teknik hem de finansal açıdan büyük engellerle karşı karşıya bulunuyor. CEO'nun istifası ve hisselerdeki sert düşüş, projenin geleceği konusunda ciddi soru işaretleri yaratıyor.
Uzmanlar, benzer projelerin planlanmasında lojistik, tedarik zinciri ve finansal istikrar gibi faktörlerin daha dikkatli değerlendirilmesi gerektiğini belirtiyor. Fermi America'nın kaderi, sadece şirketin değil, tüm AI altyapı sektörünün geleceği açısından da önemli bir test niteliğinde.