Avustralya, Amerikan Teknoloji Devlerine 'Gazetecilik Vergisi' Getiriyor

Avustralya hükümeti, Amerikan teknoloji devlerinin faaliyetlerini sıkı düzenlemelerle kontrol altında tutarken, şimdi de bu şirketlerden yerel gazeteciliği desteklemek amacıyla vergi ödemelerini talep ediyor. Salı günü açıklanan tasarıya göre, Meta, Google ve TikTok gibi büyük teknoloji firmaları, haber kuruluşlarıyla ticari anlaşmalar yapmak zorunda kalacak. Aksi takdirde, yerel gelirlerinin yüzde 2,25'ine denk gelen bir vergi ödeyecekler. Bu vergi, şirketler anlaşma yaptıklarında ise yüzde 150 veya 170 oranında indirim uygulanarak hafifletilecek. Yapay zeka şirketleri ise bu düzenlemenin dışında tutulacak.

Başbakan Anthony Albanese, konuyla ilgili yaptığı açıklamada, bu verginin yılda 200 ila 250 milyon Avustralya doları getireceğini ve toplanan tüm paranın gazetecilere aktarılacağını belirtti. İletişim Bakanı Anika Wells ise bu adımı, 2021 yılında yürürlüğe giren ve teknoloji şirketlerini haber kuruluşlarına ödeme yapmaya zorlayan eski News Media Bargaining Code düzenlemesini revize etmek olarak değerlendirdi.

Meta ve Google'dan Tepkiler

Google ve Meta, yeni vergi düzenlemesine karşı çıkıyor. Meta'nın sözcüsü, şirketin X platformunda yaptığı açıklamada, bu verginin bir "dijital hizmet vergisi" olduğunu savunarak, "Haber kuruluşları, içeriklerini platformlarımızda yayınlamayı tercih ediyor çünkü değer elde ediyorlar. Biz onların haber içeriklerini almıyoruz. Ancak haber içerikleri platformlarımızda yer alsın ya da almasın, vergi uygulanıyor" ifadelerini kullandı.

Google da yaptığı açıklamada, önerinin "reklam pazarındaki değişimi göz ardı ettiğini" ve "Microsoft, Snapchat ve OpenAI gibi platformları keyfi bir şekilde dışladığını" belirterek, şirketin zaten haber sektörüyle ticari anlaşmalar yaptığını vurguladı.

Avustralya'nın Medya Politikalarındaki Geçmişi

Avustralya hükümeti, ülkedeki bilgi akışını kontrol etme girişimleriyle de dikkat çekiyor. Geçtiğimiz Aralık ayında, 16 yaşın altındaki bireylerin sosyal medya kullanımını yasaklayan bir kararname yayınladı. Ancak uygulama süreci sorunlu geçti ve birçok genç Avustralyalı, bu yasağı aşmayı başardı. Hükümet ise bu duruma tepki göstererek, Facebook, Instagram, Snapchat, TikTok ve YouTube'u "uygunsuzluk nedeniyle dava etme tehdidinde" bulundu.

Gazetecilik Sektörüne Yardım mı, Yerel Medya Güçlenmesi mi?

Yerel gazeteciliği destekleme amacıyla ortaya çıkan bu düzenleme, aslında büyük haber kuruluşlarının lehine işleyebilir. Küçük yerel gazeteler için teşvikler sunulsa da, şirketler vergi yükünü azaltmak için genellikle büyük medya kuruluşlarıyla anlaşma yoluna gidecek. News Corp Australia, Australian Broadcasting Corporation ve Nine Entertainment Co. gibi büyük medya şirketleri, bu düzenlemeye destek verenler arasında yer alıyor.

Ancak bu adım, gazetecilik sektöründeki temel sorunları çözmeye yetmeyecek. Avustralya'daki haber kuruluşlarının, yabancı teknoloji şirketlerine bağımlı hale gelmesine yol açabilecek bu sistem, asıl sorunlara odaklanmak yerine geçici çözümler sunuyor.