James Cameron en Disney voor de rechter: Ongeoorloofd gebruik van inheemse actrice in 'Avatar'

De Amerikaanse regisseur James Cameron en mediaconglomeraat The Walt Disney Company staan voor de rechter. Actrice Q’orianka Kilcher, bekend van onder meer haar rol als Pocahontas in de film The New World, heeft hen aangeklaagd wegens het zonder haar toestemming gebruiken van haar uiterlijk in de personageontwerpen van de Na’vi uit de Avatar-franchise.

In een aanklacht, ingediend bij de U.S. District Court for the Central District of California, stelt Kilcher dat Cameron haar gelaatstrekken heeft gebruikt als inspiratiebron voor het personage Neytiri. Volgens de aanklacht zou hij haar gezicht hebben geëxtraheerd uit een gepubliceerde foto uit 1999, toen ze 14 jaar oud was. Deze foto verscheen in de Los Angeles Times.

De aanklacht stelt dat Cameron en zijn team haar uiterlijk hebben gebruikt in verschillende fases van de productie, waaronder schetsen, sculpturen en digitale modellen. Deze ontwerpen werden verspreid over verschillende afdelingen en werden uiteindelijk gebruikt in de films, posters, marketingmaterialen, sequels en merchandise.

“Wat Cameron deed, was geen inspiratie, het was extractie,” aldus de advocaat van Kilcher, Arnold P. Peter, in een verklaring. “Hij nam de unieke biometrische gelaatstrekken van een 14-jarige inheemse meid, verwerkte ze in een industrieel productieproces en genereerde miljarden dollars winst zonder ooit haar toestemming te vragen. Dat is geen film maken. Dat is diefstal.”

Kilcher en Cameron ontmoetten elkaar kort in 2010 na de release van Avatar in 2009. Volgens de aanklacht nodigde Cameron haar later uit op zijn kantoor, waar ze een ingelijste schets van Neytiri kreeg met een handgeschreven briefje: “Je schoonheid was mijn vroege inspiratie voor Neytiri. Jammer dat je een andere film aan het opnemen was. Volgende keer.”

“Toen ik Camerons schets ontving, dacht ik dat het een persoonlijk gebaar was, hooguit een losse inspiratie gekoppeld aan casting en mijn activisme,” aldus Kilcher in een persbericht. “Miljoenen mensen openden hun hart voor Avatar omdat ze geloofden in de boodschap, en ik was daar één van. Ik had nooit kunnen vermoeden dat iemand die ik vertrouwde, mijn gezicht systematisch zou gebruiken als onderdeel van een uitgebreid ontwerpproces en zou integreren in een productieproces zonder mijn kennis of toestemming. Dat overschrijdt een grote grens. Deze daad is diep verkeerd.”

Kilcher zou pas vorig jaar te weten zijn gekomen over het vermeende gebruik van haar uiterlijk, nadat een video-interview met Cameron online opdook. In dat interview bespreekt hij de ontwerpen van Neytiri. “De daadwerkelijke bron hiervoor was een foto in de L.A. Times, een jonge actrice genaamd Q’orianka Kilcher,” aldus Cameron. “Dit is eigenlijk haar… haar ondergezicht. Ze had een heel interessant gezicht.”

De aanklacht bevat ook beschuldigingen van schendingen van de Californische wetgeving rond deepfakes, evenals claims zoals misbruik van haar uiterlijk, inbreuk op privacy, laster, nalatigheid en inmenging met economisch voordeel. Haar advocaten beweren dat het vermeende gebruik van haar uiterlijk een schending is van haar rechten.