Wysokie koszty utrzymania, spadająca liczba studentów i rosnące zadłużenie instytucjonalne zagrażają istnieniu tysięcy amerykańskich uczelni. Hampshire College, prywatna szkoła sztuk wyzwolonych w Massachusetts, dołączył właśnie do długiej listy instytucji, które nie poradziły sobie z tymi wyzwaniami. Uczelnia ogłosiła, że zakończy działalność po semestrze jesiennym 2026 roku.
Założony w 1965 roku Hampshire College miał ambitny cel: „przedefiniować edukację w duchu sztuk wyzwolonych”. Wśród jego absolwentów znaleźli się m.in. reżyser Ken Burns oraz aktorzy Lupita Nyong’o i Liev Schreiber. Jednak sukcesy absolwentów nie uchroniły uczelni przed problemami finansowymi. Hampshire to nie wyjątek — według danych, od początku pandemii COVID-19 w Stanach Zjednoczonych upadło około 100 uczelni, a kolejne setki stoją na krawędzi bankructwa.
Dlaczego szkoły wyższe bankrutują?
Eksperci wskazują na trzy główne przyczyny kryzysu:
- Spadek liczby studentów — demografia odgrywa kluczową rolę. Mniej młodych osób decyduje się na studia, a te, które podejmują decyzję, częściej wybierają szkoły publiczne lub elitarne prywatne uczelnie, takie jak Harvard czy Yale.
- Rosnące zadłużenie instytucjonalne — wiele szkół zaciągnęło kredyty na modernizację infrastruktury, kampanie rekrutacyjne lub utrzymanie budynków. Obsługa długu pochłania coraz większe środki z budżetów uczelni, ograniczając ich zdolność do inwestycji w jakość kształcenia.
- Polityka zniżek na czesne — aby przyciągnąć studentów, uczelnie obniżają ceny, często nawet o ponad 50%. Dla porównania, w biznesie oznaczałoby to oddawanie połowy przychodów, co szybko doprowadziłoby do upadku.
Jon Marcus, dziennikarz specjalizujący się w szkolnictwie wyższym, podkreśla, że problem dotyka głównie małe, regionalne uczelnie. „Większość z nich ma niewielkie fundusze, niewielką liczbę studentów i ogromne zobowiązania finansowe” — mówi Marcus. Hampshire College, mimo lojalnego grona absolwentów i wsparcia darczyńców, nie był w stanie utrzymać się na powierzchni.
Skutki kryzysu dla studentów i systemu edukacji
Zamknięcie Hampshire College to tylko wierzchołek góry lodowej. Według prognoz, w ciągu najbliższej dekady setki innych uczelni mogą podzielić jego los. Dla studentów oznacza to mniej możliwości wyboru kierunku studiów, a w niektórych regionach — całkowity brak dostępu do edukacji wyższej.
„To nie tylko problem finansowy, ale także społeczny” — komentuje Marcus. „Utrata lokalnych uczelni może osłabić gospodarki regionów, które tracą nie tylko instytucje edukacyjne, ale także miejsca pracy i atrakcyjność dla młodych ludzi.”
Czy istnieje ratunek dla zagrożonych szkół?
Eksperci wymieniają kilka potencjalnych rozwiązań:
- Restrukturyzacja modelu finansowego — połączenie z innymi uczelniami lub prywatnymi inwestorami.
- Zwiększenie współpracy z lokalnymi przedsiębiorstwami w celu dostosowania oferty edukacyjnej do potrzeb rynku pracy.
- Poszukiwanie nowych źródeł finansowania, takich jak granty rządowe lub programy stypendialne.
Hampshire College próbował ratować się poprzez kampanie fundraisingowe i zmiany w strukturze zarządzania, jednak bez skutku. Jego historia jest przestrogą dla innych instytucji: bez gruntownych zmian w modelu funkcjonowania, wiele z nich może podzielić jego los.
Powiązane artykuły
Nowa strategia antyterrorystyczna USA: priorytety polityczne zamiast zagrożeń
Sebastian Gorka, senior director for counterterrorism, at the White House Jim Watson/AFP/Getty Images For a year, White House counterterrorism czar Se...
Rok Trumpa obraca się przeciwko prawicy religijnej: badania Pew Research Center ujawniają rozbieżności z amerykańskim społeczeństwem
Head of the White House Faith Office Paula White sings as she stands next to President Donald Trump and other religious leaders during a National Day...
Amerykanie coraz bardziej sfrustrowani stanem gospodarki – co naprawdę ich boli?
Americans’ doom and despair about the economy is mounting. In fact, by one measure, the public is more depressed than they’ve ever been in the postwar...
Sąd Najwyższy USA rozpatruje sprawę tabletek aborcyjnych – co grozi pacjentkom?
The Supreme Court building on May 4, 2026, in Washington, DC. | Andrew Harnik/Getty Images Abortion pills have been on a bit of a journey in the Unite...
Polityka Chin Trumpa diametralnie różna od oczekiwań – dlaczego USA odwracają się od Azji?
President Donald Trump and Chinese President Xi Jinping shake hands as they depart following a bilateral meeting at Gimhae Air Base on October 30, 202...
Kobieta z zieloną kartą zatrzymana na lotnisku za głosowanie w wyborach lokalnych
Travelers wait at the Detroit airport, where a 57-year-old who’s long held permanent resident status in the U.S. was detained for 30 hours. Jim West/U...
Południowy Wschód USA pogrążony w ogniu: nowe epicentrum pożarów
Smoke lingers in the air from the Brantley Highway 82 Fire on April 24, 2026, in Atkinson, Georgia. The wildfire was one of many burning in the southe...
Nowe podejście demokratów: jak odzyskać klasę pracującą poprzez politykę dostępności cenowej
Rep. Greg Casar (D-TX) speaks during a news conference outside the US Capitol on April 29, 2026. | Tom Brenner/Getty Images For years, one of the bedr...